Rhun ap Iorwerth i fod yn Brif Weinidog Cymru o fewn dyddiau

Rhun ap Iorwerth yn gwenu gyda chefnogwyr a chyd-Asau Plaid Cymru o'i amgylch ar risiau adeilad y Senedd ddydd SadwrnFfynhonnell y llun, Getty Images
Disgrifiad o’r llun,

Fe allai Rhun ap Iorwerth gael ei ethol yn Brif Weinidog mor fuan â dydd Mawrth

  • Cyhoeddwyd

Fe all Cymru cael ei Phrif Weinidog Plaid Cymru cyntaf yr wythnos hon ar ôl i dair o bleidiau'r Senedd awgrymu y gwnawn nhw naill ai gefnogi Rhun ap Iorwerth neu atal eu pleidlais.

Mae arweinydd dros dro Llafur, Ken Skates, wedi awgrymu y byddai ei grŵp yn atal eu pleidlais.

Mae unig aelod Democratiaid Rhyddfrydol Cymru yn y Senedd, Jane Dodds, hefyd wedi dweud ei bod yn bwriadu atal ei phleidlais hithau.

Ond fe fydd y Blaid Werdd yn cefnogi Rhun ap Iorwerth, sy'n golygu nad oes gan y pleidiau eraill y rhifau i rwystro'i enwebiad.

Fe allai'r bleidlais fod mor gynnar â dydd Mawrth, a'r oll sydd angen ar Rhun ap Iorwerth yw cael mwy o bleidleisiau nag unrhyw ymgeisydd arall, yn hytrach na mwyafrif, i ennill.

Dan Thomas yn cael ei holi ar gamera yn syth ar ôl cael ei ethol i'r SeneddFfynhonnell y llun, Getty Images
Disgrifiad o’r llun,

Fydd ASau Reform yn enwebu eu harweinydd nhw, Dan Thomas, i fod yn Brif Weinidog ond dyw'r rhifau yn y siambr ddim o'u plaid

Mae Reform wedi dweud y bydden nhw'n enwebu eu harweinydd nhw, Dan Thomas.

Fe fydd y Ceidwadwyr yn penderfynu beth yw eu cynlluniau nhw mewn cyfarfod yn ystod y dydd - beth bynnag wnawn nhw does ganddyn nhw ddim y rhifau i rwystro Plaid Cymru.

Ond cyn y bleidlais dyngedfennol, mae'n rhaid i'r Senedd ethol Llywydd.

Hyd yma, dim ond Paul Davies o'r Ceidwadwyr sydd wedi cynnig ei hun am y swydd.

Fe rybuddiodd Rhun ap Iowerth ddydd Sul ei fod yn barod i 'fynd â'r frwydr' at Lywodraeth y DU a'u dwyn i gyfrif os nad ydyn nhw'n "gwneud y peth cywir dros Gymru"

Beth bynnag y trefniadau a'r cyffro ym Mae Caerdydd wrth i Blaid Cymru baratoi i ffurfio llywodraeth leiafrifol, gwella'r gwasanaeth iechyd yw'r prif flaenoriaeth i lawer o etholwyr.

Daeth hynny'n amlwg wrth holi pobl ym Mhwllheli, waeth pa blaid gafodd eu cefnogaeth yn yr etholiad ddydd Iau diwethaf.

Valerie Griffiths yn cael ei holi am ganlyniad etholiad y Senedd
Rushes: elx vox pwllheli cymraeg/vox pop/1207/10/5
Disgrifiad o’r llun,

Fel un a bleidleisiodd dros Blaid Cymru, roedd canlyniad yr etholiad "yn dda iawn", medd Valerie Griffiths, ond mae hi eisiau mwy o gefnogaeth i'r GIG ac i fusnesau er mwyn "helpu i gadw siopa' i fynd" achos "mae'n reit ddistaw 'di mynd" yn rhannau o Bwllheli

Merfyn Roberts yn cael ei holi am ganlyniadau'r etholiad ym Mhwllheli ddydd Sul (Rushes: elx vox pwllheli cymraeg/vox pop/1229/10/5)
Disgrifiad o’r llun,

Reform gafodd pleidlais Merfyn Roberts, sy'n teimlo bod angen i'r llywodraeth newydd ganolbwyntio ar y gwasanaeth iechyd a "sortio pobl sydd ar benefits"

Gerallt Wyn Griffiths yn cael ei holi ym Mhwllheli ddydd Sul am ganlyniad yr etholiad - rushes: elx vox pwllheli cymraeg/vox pop/1204/10/5
Disgrifiad o’r llun,

Ar ôl cefnogi Plaid Cymru yn yr etholiad, mae Gerallt Wyn Griffiths hefyd eisiau blaenoriaethu gwasanaethau ysbyty a "rhoi mwy o arian iddyn nhw - stopio'r waiting lists 'ma"

Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.

Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.

Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.