Cerddi Rownd 1 2026
Pennill bachog: Hysbysiad o Fwriad i Erlyn
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Benllyn, byddai'n codi ffî
os cewch farciau gwell na ni.
Byddai hynny’n anghyfiawnder
(a chyfreithiwr ydi ‘nghefnder).
Siwan Tomos 8
Penllyn
Rhag ofn i’r wyna ‘leni
Fynd yn flêr ac yn draed moch,
Wyt ti awydd cael cadoediad
Yr hen Sion, y blewyn coch?
Os llonydd gaiff fy oen bach i,
Fe leddir llai o’th gnafon di.
Haf Llewelyn yn darllen gwaith Aled Jones 8.5
Cwpled caeth yn cynnwys unrhyw derm yn ymwneud â botaneg
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Cyngor i fy nith:
Na, cyw, d’yn nhw ddim yn ca’l
d’alw’n “pwt”, “del” na “petal!”
Siwan Tomos 8.5
Penllyn
A’i lle i had o bob lliw
Yw hedd ein tirwedd heddiw.
Aled Jones 8
Limrig yn cynnwys y llinell ‘Mewn tafarn fach wledig un noson’
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Mewn tafarn fach wledig un noson
ar hewl rhwng Cwm-ann a Thregaron
enillais y cwis
a photel o fizz
er gwglo bob un o’m atebion!
Tomos Rees 8
Penllyn
Mewn tafarn fach wledig un noson
Caed pwyllgor i wneud pethau gwirion.
Roedd rhywrai mewn gwewyr
Pan geisiodd Huw Antur
Roi pleth yn ei wallt i wneud cynffon.
Aled Jones 8.5
Cywydd (heb fod dros 12 llinell): Gorsaf
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Cawdel rhyfel sy’n parhau
o hyd - yn ôl penawdau
ar radio ac ar drydar.
Hir yw’r ciw i lenwi’r car
i barhau’n bywydau bras:
galwyni yw’n galanas.
Angof pob angau ofer
yn y gwyll wrth newid gêr -
ym mhydew ein gormodedd
clyd - dim byd - yw plant mewn bedd.
Yn nydd llwm cyfraddau llog
ai Esso sy’n dywysog?
Alun Tobias 9
Penllyn
Yn seiliedig ar y stori yn y gyfrol ‘Sophie’s Choice’
Pob dôr yn llyfn agorwyd
I’n llif o wynebau llwyd.
Yn y dorf, dwy law yn dynn
Yn nwylo dau anwylyn.
Yn rhes ar ôl rhes arhoswn
Y gwarth, neu gyfarth y gwn.
Yn raddol daw’r didoli
Yn nes, yn nes atom ni.
Yn y man rhaid i minnau
Ddewis, gwneud dewis rhwng dau.
Beryl Hughes Griffiths 8.5
Triban yn cynnwys y llinell ‘Mae llai a llai yn credu’
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Mae llai a llai yn credu
mewn gwarchod iaith at fory.
Ond dygnu arni yw ein dawn -
yn sicr iawn, gall dyfu.
Ana Chiabrando Rees 9
Penllyn
Mae llai a llai yn credu
Y dylem ni fel Cymru
Fod wedi mynd i’r UDA
 Trump a’i bla yn ffynnu.
Beryl Hughes Griffiths 8.5
Cân ysgafn: Anawsterau Technegol
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
(I alaw Dacw Mam yn Dwad)
Dacw Nia’n dwad i helpu gyda’r ‘tec’,
yn rhithiol yma heno ar Dalwrn y B-B-ec.
Tîm tro trwstan yn chwilio marc neu fwy,
a Ceri yn ei stydi yn gwirio pwy ‘di pwy.
Mae problem gydag Ana â’r morgrug yn ei thŷ;
bwytasant trwy’r holl wifrau, mae popeth nawr yn ddu!
Tîm tro trwstan ddibynant ar y we
a Ceri yn ei stydi yn yfed dracht o de.
Mae Alun wedi mudo ac Elin mas o’i cho’
mo’yn llinell yn reit gyflym a’r we mor blincin’ ‘slo’.
Tîm tro trwstan yn cael rhyw herc neu ddwy
a Ceri yn ei stydi yn cloncan am ei blwy’.
Mae Siwan ar ei i-ffôn yn chwilio signal cry’
mae nawr yn adrodd pennill o ben y Mynydd Du.
Tîm tro trwstan yn cael un hec o strach
ond Ceri sydd yn gynnes yng ngwres ei stydi fach.
Siw Harston 8.5
Penllyn
Pan gadd Dei Tŷ Draw ei eni, gwir fod hynny bron cyn Crist,
Wyddai neb am ‘run “band eang” nac “emoji” wyneb trist!
A.I. fyddai Ani Ifans oedd yn ffermio Blaen y Cwm,
I.T. oedd enw’i chymar y bonheddwr Ifan Twm.
Yr oedd Dei yn canlyn Gladys ers cyn dyddiau Jac a Wil!
Ond roedd Glad ’di dechrau teimlo yr hoffai ’chydig mwy o thril
Roedd “downtime” Dei’n barhaol, ddim hyd’n oed ar “stand by”,
Ei feddalwedd oedd yn “fflopi”, a’i ‘gô bach’ di mynd yn llai!
Roedd eu ffrindiau fyth a hefyd yn rhoi lluniau ar y we
Gwyliau sgio, gwyliau syrffio; a dim byd yn mynd o’i le!
Mentrodd Gladys fynd ar Tinder, i gael dyn heb unrhyw nam!
Clicio wnaeth, a mynd am swper, “gigabite” bach, efo Sam.
Ond roedd siom yn aros Gladys, dim ond ‘rhithiol’ ydoedd Sam
Dim ond “rhithiol” oedd o’n fabi, a dim ond “rhithiol” oedd ei fam!
Un “hard drive” fu’r siwrne adre, teimlai’n “dwitter” ac yn frau,
Ofnai gael y drws ’di folltio, a’r “windows” hefyd wedi cau.
Ond roedd Dei ’di troi tudalen, Dei digidol oedd am fod
Dim hen “amazôn” amdani, na ble’r oedd Gladys wedi bod.
Ac wedi “dilitio’r” cyfan, a di clicio yn jocôs,
Dangosodd ei oriawr newydd, yn goleuo yn y nos!
Aled Jones 9
Ateb llinell ar y pryd – Yn y nos ar Zoom rown i
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Yn y nos ar Zoom rown i
Yn ehedeg rocedi
Elin Alaw 0.5
Penllyn
Yn y nos ar Zoom rown i
Mi welwn Dad yn moeli
Gruffudd Antur 0.5
Telyneg (heb fod dros 18 llinell): Datgloi
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
(Teyrnged i bawb sy’n goddef o nam ar y lleferydd yn dilyn strôc.)
Bob p’nawn Llun mae e’n hercian i’r clwb…
Yma ma’ nhw’n chwilmentan
a chrefu am sillau coll,
ceisio ymafael â’r cytseiniaid
a’r llafariaid i ffurfio gair…
yn chwilio
am y gynghanedd mewn anrhefn…
... mae ystyr a geiriau fel pili-pala
i’w hel a’u dal
yn rhwyd yr ymennydd
sydd wedi ei rhwygo…
ond weithiau clywn ryddhad y pry’
gronnodd ym magl y frest,
fel perlau bach sy’n hedfan yn droellog
rhwng yr herciwr a’r gwrandawr:
cyn i’r rhwyd gau eto
tan ddydd Llun nesaf.
Siw Harston 9
Penllyn
Methu pasio'r lle wnes i,
a minnau heb fwriad gwneud dim ar fore'r Pasg
ond dilyn y ffordd heibio'r tro.
Cip sydyn trwy'r ffenestr, dyna'i gyd -
a dacw blentyn yn sipian mint imperial
a'i Nain yn canu am waed a chroes a choron ddrain.
Dim ond atgof hiraethus, fel bydd rhywun,
a minnau'n gwenu - mor fydol, ddoeth.
Nes i sŵn y glicied
sgrialu amheuon hyd styllod y llawr,
heibio corneli'r meinciau a'r tyllau pryfaid,
i greu cynnwrf trwy ddalennau llychlyd y beibl mawr,
a siffrwd rhwng y petalau gwyw -
cyn setlo'n nodau lleddf rhwng y distiau.
Trof yn ôl am y ffordd a heibio'r tro,
a blodau'r ddraenen ddu yn lludw
hyd y cloddiau.
Haf Llewelyn 10
Englyn: Melin
Ysgol Farddol yr Holl Fyd
Canolfan Dwristiaid Molina Yaiza
Y dynfa gref bob Mehefin yw awch
breichiau Lansaroti'n
troi y rhod, fel try yr hin
yr ymwelwyr i'w melin.
Elin Alaw 8.5
Penllyn
Y paratoadau ar gyfer Steddfod y Garreg Las
Wedi rhoi ei holaf dro y mae hon
ond mae’r meini’n effro:
fe ŵyr rhai ar hyd y fro
natur eu rhygnu eto.
Gruffudd Antur 9
