شما در حال مشاهده نسخه متنی وبسایت بیبیسی هستید که از داده کمتری استفاده میکند. نسخه اصلی وبسایت را که شامل تمام تصاویر و ویدیوهاست، مشاهده کنید.
بازگشت به وبسایت یا نسخه اصلی
اطلاعات بیشتر درباره نسخه لایت که برای مصرف کمتر حجم دادههاست
دیدار رئیس استخبارات ترکیه از کابل و اسلامآباد؛ آیا گفتوگوهای دوجانبه از سرگرفته میشود؟
- نویسنده, حفیظالله معروف
- شغل, بیبیسی
- منتشر شده در
- زمان مطالعه: ۴ دقیقه
هیئتهای عالیرتبه ترکیه و قطر روزهای سهشنبه و چهارشنبه دیداری غیرمنتظره از کابل و قندهار داشتند و با مقامات ارشد حکومت طالبان دیدار کردند.
ابراهیم کالین، رئیس استخبارات ترکیه و حمد بن خمیس، معاون رئیس شورای امنیت ملی قطر، با مولوی یعقوب مجاهد، وزیر دفاع، سراجالدین حقانی، وزیر داخله و عبدالحق وثیق، رئیس ستخبارات حکومت طالبان دیدار کردند.
آنان به قندهار، مقر ملا هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان نیز رفتند.
اگرچه هنوز مشخص نیست که مذاکرات در قندهار درباره چه بوده و آیا آنها با رهبر طالبان نیز دیدار کردهاند یا خیر، اما این سفر از بسیاری جهات «مهم» تلقی میشود.
آقای کالین مستقیماً از کابل به اسلام آباد پرواز کرد و در آنجا با عاصم منیر، فرمانده ارتش و تعدادی از مقامات استخباراتی دیدار کرد.
براساس بیانیههای حکومت طالبان و منابع دولت ترکیه، مذاکرات عمدتاً بر همکاریهای دوجانبه متمرکز بوده است.
با این حال، به گفته چندین منبع مهم، بحثهای زیادی نیز در مورد مذاکرات متوقف شده بین افغانستان و پاکستان و از سرگیری احتمالی روابط بین دو کشور صورت گرفته است.
اما چرا هیئتهای ارشد امنیتی قطر و ترکیه به طور غیرمنتظره به افغانستان سفر کردند؟
من حداقل با سه منبع که در مذاکرات حضور داشتند صحبت کردم تا ببینم در کنار دیگر مسائل، چه چیزهایی در مورد روابط افغانستان و پاکستان، مورد بحث قرار گرفته است.
پس از آنکه مذاکرات بین کابل و اسلام آباد در ریاض در دسامبر ۲۰۲۵ بینیتجه ماند، دو طرف مذاکرات طولانی مدتی را نیز در چین برگزار کردند.
با این حال، به گفته یک منبع، در ده ماه گذشته، قطر، عربستان سعودی، ترکیه و امارات متحده عربی، به همراه چین، سعی در از سرگیری مذاکرات داشتهاند، اما هیچ نتیجه عملی حاصل نشده است.
این سفر در زمانی انجام میشود که روابط بین کابل و اسلام آباد در سردترین حالت خود قرار دارد. تمام مسیرهای زمینی بین دو کشور تقریباً ده ماه است که بسته است، تجارت نیز به پایینترین حد خود رسیده است و تعامل دیپلماتیک وجود ندارد.
در همین حال، درگیری بین عربستان سعودی و یمن در حال افزایش است و پیشرفت کمی در مذاکرات بین ایران و ایالات متحده وجود دارد.
ترکیه و پاکستان طبق توافق مکه موظفند در صورت افزایش حملات حوثیهای یمن به عربستان سعودی مداخله کنند.
قطر و ترکیه که پیش از این میانجی مذاکرات بین کابل و اسلام آباد بودند، اکنون در تلاشند تا این روند متوقف شده را احیا کنند.
گمان میرفت پس از بینتیجه ماندن مذاکرات ریاض در پایان سال ۲۰۲۵ دور جدیدی از گفتوگوها به رهبری عربستان سعودی آغاز شود. اما درگیری بین ایران و ایالات متحده و حملات هوایی پاکستان به افغانستان این روند را متوقف کرده است.
«برای مذاکره و بازگشایی راهها آمادهایم»
مقامهای حکومت طالبان در جریان دیدار با هیئتهای قطری و ترکیهای گفتند که «آماده مذاکره با پاکستان و باز کردن جادهها هستند»، اما به شرطی که «پاکستان دیگر آنها را برای اهداف سیاسی نبندد».
به گفته منبع دیگری که در این مذاکرات شرکت داشت، همچنین گفته شد که مقامات ارشد حکومت طالبان به هیئتهای ترکیه و قطر گفتند که «ما به پاکستان تضمین میدهیم که از خاک افغانستان علیه آنها استفاده نخواهد شد، اما پاکستان نیز تضمین بدهد که از خاک این کشور علیه ما استفاده نخواهد شد.»
پاکستان بارها گفته است که شبهنظامیان طالبان پاکستان (تیتیپی) در حال هماهنگی حملات علیه آن از خاک افغانستان هستند و از حکومت طالبان خواسته است علیه این گروه اقدام کند.
منبع دیگری که در این مذاکرات شرکت داشت به بیبیسی گفت که مقامات حکومت طالبان همچنین به هیئتها پیشنهاد دادهاند یک «چارچوب رسمی» برای رسیدگی به «نگرانیها» بین کابل و اسلامآباد ایجاد شود.
ساجد حیدر خان، سخنگوی وزارت امور خارجه پاکستان، امروز پنجشنبه (۲۶ سنبله) گفت کشورش آماده است تا مسیرهای تجاری با افغانستان را باز کند، اما به شرطی که حملات علیه پاکستان «از خاک افغانستان» کاملاً متوقف شود.
حکومت طالبان همواره چنین ادعاهایی را رد کرده و تحریک طالبان پاکستان را یک مشکل داخلی خود این کشور خوانده است. با این حال، به نظر میرسد که تحریک طالبان پاکستان هنوز هم عامل اصلی تیرگی روابط بین دو کشور است.
پیمان مکه و نقش پاکستان و ترکیه
احسان تیپو مسعود، تحلیلگر مسائل افغانستان و پاکستان، میگوید با توجه به مشارکت ترکیه در پیمان مکه، انتظار میرود که انقره بتواند نقش مهمی در بهبود روابط بین کابل و اسلامآباد ایفا کند.
آقای مسعود به بیبیسی گفت که اگر درگیری بین حوثیها و عربستان سعودی تشدید شود، ترکیه ممکن است برایش مهم باشد که پاکستان در منطقه گرفتار دردسر دیگری نباشد و بکوشد کابل و اسلامآباد را به میز مذاکره بازگرداند.
او افزود: «با وجود افزایش حملات شبهنظامیان در پاکستان، این کشور دوباره به افغانستان حمله نکرده است. اظهارات اخیر سراجالدین حقانی که خواستار ایجاد سازوکاری برای اثبات ادعاهای هر دو کشور شده بود و سومین سفر رئیس استخبارات ترکیه، نشان میدهد که هر دو طرف مایل به گفتوگو هستند.»
اما با وجود همه اینها، به نظر میرسد کابل و اسلامآباد همچنان نسبت به یکدیگر بیاعتماد باشند و تحلیلگران معتقدند تا زمانی که دو طرف خواستههای خود بازنگری نکنند، یافتن راهحل دایمی برای اختلافات دوجانبه آسان نخواهد بود.
