ของเสียทางการแพทย์หรือยาวิเศษ เหตุใดจึงยังมีการลักลอบค้ารกเด็ก ?

ทางการปากีสถานกำลังสอบสวนขบวนการที่ต้องสงสัยว่าลักลอบนำรกมนุษย์ออกจากโรงพยาบาลเพื่อนำไปผลิตยาฉีดชะลอวัย โดยสำนักงานสอบสวนกลางหรือเอฟไอเอ (Federal Investigation Agency - FIA) กล่าวหาว่าเครือข่ายดังกล่าวว่าซื้อรกเด็กจากโรงพยาบาลหลายแห่งรวมกันเดือนละ 200 กิโลกรัม

เอฟไอเอบอกกับบีบีซีแผนกภาษาอูรดูว่า พวกเขานำรกเหล่านี้ไปทำให้แห้งและแปรรูป ก่อนส่งออกไปยังต่างประเทศ

ระหว่างการเข้าตรวจค้นในกรุงอิสลามาบัดเมื่อช่วงปลายเดือนที่แล้ว เจ้าหน้าที่ตรวจพบสิ่งที่เชื่อว่าเป็นรกมนุษย์น้ำหนัก 500 กิโลกรัม ณ สถานที่แปรรูปผิดกฎหมายแห่งหนึ่ง ซึ่งนำไปสู่การจับกุมผู้เกี่ยวข้อง 5 ราย

ภาพถ่ายที่หน่วยงานดังกล่าวเผยแพร่ แสดงให้เห็นถาดที่บรรจุรกแห้งซึ่งจัดวางอยู่บนรถเข็นภายในบ้านหลังหนึ่ง ซึ่งเอฟไอเอระบุว่าถูก "ดัดแปลงเป็นสถานที่สำหรับเก็บและแปรรูปรก"

ผู้ต้องสงสัยทั้ง 5 รายจ่ายเงินให้กับโรงพยาบาลในกรุงอิสลามาบัดและเมืองราวัลปินดีเป็นเงินประมาณ 2.90 ดอลลาร์สหรัฐต่อรกหนึ่งชิ้น (ประมาณ 92.80 บาท) ซึ่งฮินา คันวาล เจ้าหน้าที่ขององค์การปลูกถ่ายอวัยวะมนุษย์แห่งปากีสถาน (Human Organ Transplant Authority) บอกกับบีบีซีแผนกภาษาอูรดูว่า เรื่องนี้เป็นไปไม่ได้เลยผู้บริหารโรงพยาบาลไม่สมรู้ร่วมคิดด้วย

เอฟไอเอระบุว่า รกเหล่านี้ถูกส่งออกไปต่างประเทศเพื่อนำไปผลิตเป็นยาฉีดชะลอวัย โดยยาฉีดแต่ละเข็มมีราคาสูงถึง 2,530 ดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 80,900 บาท)

คันวาลบอกว่ารกเด็กเป็นที่ต้องการอย่างมากในวงการศัลยกรรมความงาม แต่การซื้อขายรกเด็กนั้นเป็นเรื่องผิดกฎหมายในปากีสถาน

ผู้ที่ถูกตัดสินว่ามีความผิดฐานเก็บเกี่ยวอวัยวะมนุษย์เพื่อวัตถุประสงค์ทางการค้า อาจถูกจำคุกสูงสุด 10 ปี และปรับสูงสุด 3,600 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว 115,200 บาท)

เอฟไอเอบอกว่าปฏิบัติการของเครือข่ายดังกล่าวขยายไปยังเมืองใหญ่อื่น ๆ รวมถึงเมืองลาฮอร์และเมืองเปชาวาร์ นอกจากนี้ เจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองกำลังสอบสวนว่าบริษัทจัดการขยะ และโรงพยาบาลต่าง ๆ อาจมีส่วนรู้เห็นในขบวนการดังกล่าวหรือไม่

เจ้าหน้าที่ของเอฟไอเอรายหนึ่งบอกกับบีบีซีแผนกภาษาอูรดูว่า ก่อนหน้านี้ทางหน่วยงานได้ "ดำเนินการหลายครั้งเพื่อต่อต้านการปลูกถ่ายอวัยวะมนุษย์ที่ผิดกฎหมาย" แต่คดีนี้เป็นกรณีแรกที่เกี่ยวข้องกับ "เครือข่ายข้ามชาติที่ค้าขายรกเด็กอย่างเป็นระบบ"

เจ้าหน้าที่ระบุว่า ในเบื้องต้นผู้ต้องสงสัยทั้ง 5 รายอ้างว่าพวกเขากำลังจัดการกับรกแกะ แต่หลังจากถูกสอบสวนเพิ่มเติมจึงยอมรับว่าเป็นรกของมนุษย์

อีกกรณีหนึ่ง เจ้าหน้าที่เอฟไอเอประจำท่าอากาศยานนานาชาติอิสลามาบัดได้สกัดกั้นรกเด็กน้ำหนัก 100 กิโลกรัมที่กำลังจะถูกส่งไปยังเวียดนาม ซึ่งเป็นประเทศที่ห้ามใช้รกเด็กในผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ แม้ว่าจะอนุญาตให้ใช้รกสัตว์ได้ก็ตาม

ขณะนี้ เอฟไอเอจับกุมผู้ต้องสงสัยที่เกี่ยวข้องกับการค้ารกมนุษย์รวมทั้งสิ้น 9 รายแล้ว และทั้งหมดยังคงถูกควบคุมตัวอยู่ในขณะนี้

ซาดัฟ ทาริก สูตินรีแพทย์ในปากีสถาน บอกว่าการกำจัดรกอยู่ภายใต้ข้อบังคับที่เข้มงวด เนื่องจากมันถือเป็น "ของเสียทางการแพทย์ที่มีความเสี่ยงต่อการติดเชื้อสูง"

เขาบอกกับบีบีซีแผนกภาษาอูรดูว่า ทันทีหลังการคลอด รกจะถูกแยกออกและปิดผนึกอย่างแน่นหนาในถุงขยะชีวภาพอันตรายสีเหลืองที่ระบุว่าข้างในเป็นรกเด็ก

"จากนั้นมันจะถูกนำออกจากห้องคลอดหรือห้องผ่าตัดไปยังห้องเก็บรักษาความเย็นส่วนกลางของโรงพยาบาล" เพื่อป้องกันการเน่าเสียและกลิ่นเหม็น

ทาริกบอกว่าสามารถเก็บรักษารกเด็กไว้ได้ไม่เกิน 24 ชั่วโมงเท่านั้น

"หลังจากนั้น ของเสียทางพยาธิวิทยาทั้งหมด เช่น รก จะถูกกำจัดด้วยการเผาซึ่งเป็นไปตามมาตรฐานทางการแพทย์" เขากล่าว "ไม่ว่าจะเป็นโรงพยาบาลของรัฐหรือเอกชน ก็ใช้วิธีการกำจัดแบบเดียวกัน"

ทาริกกล่าวว่าบริษัทจัดการของเสียที่ได้รับการรับรองจากรัฐบาลเป็นผู้รับผิดชอบงานดังกล่าว เมื่อโรงพยาบาลส่งมอบวัตถุเหล่านี้ให้บริษัท จะมีการจัดทำบันทึกอย่างสม่ำเสมอ และบันทึกเหล่านี้จะถูกตรวจสอบโดยหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเป็นประจำ

นำไปใช้ในการแพทย์แผนโบราณ

รกเป็นอวัยวะชั่วคราวที่พัฒนาขึ้นในมดลูกระหว่างการตั้งครรภ์ และทำหน้าที่ค้ำจุนการดำรงชีวิตของทารกในครรภ์ โดยรกเชื่อมต่อกับทารกผ่านสายสะดือเพื่อทำหน้าที่ส่งออกซิเจนและสารอาหารให้ทารก พร้อมทั้งกำจัดของเสียออกจากร่างกาย

ในการคลอดตามธรรมชาติ รกจะถูกขับออกมาทางช่องคลอดไม่นานหลังจากทารกคลอด ส่วนในการผ่าคลอด แพทย์จะนำรกออกด้วยการผ่าตัด

บางคนเชื่อว่ารกซึ่งอุดมไปด้วยโปรตีน ธาตุเหล็ก และไขมัน มีคุณค่าทางโภชนาการสำหรับผู้ใหญ่เช่นกัน และสารสกัดจากรกถูกนำมาใช้ในแพทย์แผนโบราณในหลายวัฒนธรรมมาเป็นเวลาหลายศตวรรษ

บริษัทโพลาริส (Polaris) บริษัทวิจัยตลาดในสหรัฐอเมริกา ระบุว่าปัจจุบันการค้ารกโดยถูกกฎหมายทั่วโลกมีมูลค่ามากกว่า 700 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (22,400 ล้านบาท) และคาดว่ามูลค่าตลาดต่อปีจะเพิ่มขึ้นเป็นมากกว่า 1.4 พันล้านดอลลาร์สหรัฐภายในปี 2034 (ประมาณ 44,800 ล้านบาท)

โพลาริสระบุว่าการเติบโตดังกล่าวขับเคลื่อนโดยความต้องการสารสกัดจากรกหมู รกแกะ รกม้า และรกเด็กที่เพิ่มสูงขึ้น

"รกไม่ได้มีความสำคัญเฉพาะในระหว่างการตั้งครรภ์เท่านั้น แต่ยังกลายเป็นดาวเด่นในวงการแพทย์และวิทยาศาสตร์อีกด้วย" นิติน ทัมเบ นักวิเคราะห์อาวุโสของโพลาริส กล่าว

"ตั้งแต่จากการหล่อเลี้ยงทารกไปจนถึงการเป็นแรงบันดาลใจให้กับการรักษาทางการแพทย์และนวัตกรรมความงาม ศักยภาพของรกยังคงเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง"

เป็นเรื่องน่าประหลาดใจ เมื่อพิจารณาว่ารกซึ่งมีหน้าที่หลักช่วยค้ำจุนชีวิตในช่วงแรกเริ่มของการพัฒนาตัวอ่อนในครรภ์ กลับถูกสกัดออกมาเป็นผลิตภัณฑ์ที่มุ่งเป้าไปที่ภาวะที่เกี่ยวข้องกับความชรา ได้แก่

อย่างไรก็ตาม รกซึ่งมีฮอร์โมนเพศหญิง เช่น เอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรนในปริมาณมาก ถูกนำมาใช้ในการผลิตยาหลายชนิด ซึ่งบางคนใช้เพื่อรักษาภาวะซึมเศร้าหลังคลอด

นอกจากนี้ ยังถูกนำมาใช้ในภาวะที่การรักษาแบบดั้งเดิมให้ผลสำเร็จได้จำกัด รวมถึงโรคภูมิคุ้มกันทำลายตนเองและโรคทางระบบประสาท เช่น โรคหลอดเลือดสมอง ภาวะอ่อนเพลียเรื้อรัง โรคพาร์กินสัน โรคปลอกประสาทเสื่อมแข็ง โรคกล้ามเนื้อเสื่อม ตลอดจนโรคตับ โรคโครห์น หรือแม้กระทั่งโรคมะเร็ง

งานวิจัยยังชี้ให้เห็นด้วยว่ารกมีประโยชน์ในการผลิตยาที่ออกแบบมาเพื่อเพิ่มระดับธาตุเหล็กและรักษาภาวะโลหิตจางหลังคลอด" ทาริกกล่าว

นอกจากนี้มันยังถูกนำไปผลิตเป็นยาเม็ดและยาฉีด ซึ่งบางรายอ้างว่าสามารถช่วยในการฟื้นฟูเนื้อเยื่อได้

"โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ชั้นเนื้อเยื่อด้านในของรกเป็นที่รู้จักในด้านคุณสมบัติของปัจจัยการเจริญเติบโต นอกจากนี้ยังถูกนำมาใช้ในการรักษาที่เกี่ยวข้องกับหัตถการทางศัลยกรรม เช่น บาดแผลลึก แผลไฟไหม้รุนแรง แผลเรื้อรัง และการบาดเจ็บที่ดวงตา" ทาริกกล่าว

อย่างไรก็ตาม หลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่สนับสนุนการใช้เหล่านี้มีความแตกต่างกันไป เช่นเดียวกับกฎหมายที่บังคับใช้ในแต่ละประเทศทั่วโลก

บริษัท เจแปน ไบโอ โปรดักส์ หรือ จีบีพี (Japan Bio Products-JBP) ส่งออกแคปซูลที่บรรจุผงรก 100% ในฐานะผลิตภัณฑ์เสริมอาหารไปทั่วเอเชีย โดยบางส่วนผลิตจากรกเด็ก และบางส่วนผลิตจากรกหมูหรือรกม้า ขึ้นอยู่กับตลาดในแต่ละประเทศ

"ชาวเอเชียมีแนวโน้มเปิดรับผลิตภัณฑ์จากรกมากกว่า เนื่องจากคนบางกลุ่ม เช่น ชาวจีน มีประวัติการบริโภครกมาอย่างยาวนาน" วินสตัน อุย ผู้จัดการภูมิภาคอาเซียนของบริษัทฯ กล่าวกับเว็บไซต์ข่าวนูทราอินกรีเดียนส์ (NutraIngredients)

"เมื่อมีข้อมูลเผยแพร่ออนไลน์มากขึ้น ผู้คนก็มีโอกาสได้รู้จักผลิตภัณฑ์จากรกมากขึ้น และความต้องการก็กำลังเพิ่มขึ้น"

การค้าผิดกฎหมายของจีน

ในจีน แม้จะมีการห้ามจำหน่ายเชิงพาณิชย์ แต่รกเด็กสด ๆ ยังคงถูกซื้อขายในตลาดใต้ดิน และถูกนำไปขายบนแพลตฟอร์มออนไลน์หลายแห่งภายใต้ชื่อเรียกอื่นเพื่ออำพรางสินค้า

ผู้ค้ารายหนึ่งบอกกับหนังสือพิมพ์โกลบอล ไทมส์ (Global Times) ว่า เขาจะขายรกมนุษย์หนึ่งชิ้นในราคามากกว่า 50 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว 1,600 บาท)

"ผมลดราคาให้เหลือ [1,280 บาท] ได้หากคุณซื้อจำนวนมาก" เขาบอกกับหนังสือพิมพ์ที่อยู่ภายใต้การควบคุมของรัฐบาล "พวกเราซื้อวัตถุดิบมาในราคา [960 บาท] ต่อกิโลกรัม"

จาง ป๋อ ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมาย บอกกับหนังสือพิมพ์ฉบับดังกล่าวว่า ผู้ที่ถูกจับได้มักถูกปรับเป็นเงินไม่เกิน 5 เท่าของกำไรที่ได้จากการกระทำผิดกฎหมาย

"หากเพิ่มค่าปรับเป็นตัวอย่างเช่น 50 เท่าของกำไรที่ได้มาโดยผิดกฎหมาย ผู้กระทำผิดอาจคิดให้รอบคอบมากขึ้นถึงต้นทุนของอาชญากรรมที่พวกเขาก่อ" เขากล่าวเสริม

เหยา เภสัชกรด้านการแพทย์แผนจีนประจำโรงพยาบาลของรัฐแห่งหนึ่งในมณฑลหูหนานทางตอนกลางของจีน บอกกับโกลบอล ไทมส์ว่า "ในการแพทย์แผนจีนโบราณ รกเด็กถูกใช้เป็นหลักเพื่อเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน หรือใช้รักษาโรคหืดและหลอดลมอักเสบ"

อย่างไรก็ตาม นพ.หวง เฉิงเซิง สูตินรีแพทย์จากโรงพยาบาลประชาชนนครเซี่ยงไฮ้ บอกกับหนังสือพิมพ์ฉบับดังกล่าวว่า "การรับประทานรกที่ไม่ถูกสุขลักษณะก็อาจทำให้ติดเชื้อได้" เนื่องจากรกอาจมีเชื้อไวรัส เช่น เอชไอวี ไวรัสตับอักเสบบี และซิฟิลิส

ถึงกระนั้น นพ.หวงกล่าวเสริมว่า "คุณแม่มือใหม่จำนวนมากเลือกนำรกของตนกลับบ้านและรับประทานเอง" แทนที่จะปล่อยให้ถูกกำจัดทิ้ง

คุณแม่มือใหม่รายหนึ่งบอกกับหนังสือพิมพ์ว่า ทั้งมารดาของเธอและแม่สามีต่างถามว่า พวกเขาสามารถรับประทานรกของเธอได้หรือไม่

"ฉันไม่ต้องการให้พวกเขากินมัน" เธอบอกกับโกลบอล ไทมส์ "มันน่าขยะแขยง"

หญิงอีกรายในนครเซี่ยงไฮ้บอกกับหนังสือพิมพ์ว่า เธอจ่ายเงินให้ร้านค้าแห่งหนึ่งใกล้โรงพยาบาลประมาณ 7 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว 250 บาท) เพื่อแปรรูปรกของเธอให้เป็นผงและบรรจุลงในแคปซูล

"แคปซูลเหล่านี้เอาไว้สำหรับพ่อสามีของฉัน ซึ่งสุขภาพไม่ค่อยดี" เธอกล่าวเสริม

หญิงอีกรายหนึ่งซึ่งให้บริการลักษณะเดียวกันแบบรับส่งถึงบ้านในมณฑลเจ้อเจียง ทางตะวันออกของจีน บอกกับหนังสือพิมพ์ดังกล่าวว่า ธุรกิจของเธอได้รับผลกระทบจากข้อจำกัดด้านการโฆษณาออนไลน์ "แต่ความต้องการที่แท้จริงยังคงมีอยู่อย่างมาก"