تاسې د وېب‌سایټ داسې بڼه ګورئ چې یوازې متن لري او لږ انټرنېټ کاروي. که غواړئ عکسونه او ویډیوګانې وګورئ، نو د وېب‌سایټ اصلي (لومړنۍ) بڼې ته ورشئ.

د وېب‌سایټ اصلي بڼې ته مې وروله

د وېب‌سایټ دې بڼې په اړه چې ډېر انټرنېټ نه مصرفوي نور معلومات دلته موندلای شئ.

ژوندۍ پاڼه, د ایران د جنوبي بندرونو کلابندي پیل شوه؛ ټرمپ وايي که د سپاه پاسداران کښتۍ نژدې شوې له منځه به يوړل شي

د راپورونو له مخې د امریکا بحري ځواکونو د ایران ټول جنوبي بندرونه کلابند کړي دي. د امریکا د پوځ مرکزي قوماندانۍ ویلي دا ګام د ډونالډټرمپ په امر اخیستل شوی دی چې ترمخه به یې دې بندرونو ته د کښتیو د تګ راتګ مخه نیسي. اخوا تهران خبرداری ورکړی دی چې " د دوی بندرونو ته ګواښ له امله به سیمه کې یو بندر هم خوندي نه پاتې کېږي".

لنډیز

  • نیویارک ټایمز راپور ورکړی چې ایران وړانديز کړی د پنځو کلونو لپاره به د یورانیمو غني کولو ځنډوي
  • د ملګرو ملتونو سرمنشي له ایران او امریکا غوښتي چې بېرته خبرو اترو ته کېني
  • امریکا وايي د دوشنبې په ورځ پر ایراني بندرونو بنديز پلی کېږي
  • تهران بیا وايي "هېڅ ډول ګواښ ته نه تسلیمېږي" او دا چې سیمه کې به یا د ټولو د بندرونو امنیت خوندي وي یا د هېچا
  • د بریتانیا لومړي وزیر اعلان کړی چې دوی د ایران د بندرونو د کلابندۍ ملاتړ نه کوي
  • د ټرمپ لخوا د هرمز تنګي د تړلو له ګواښ وروسته د تېلو بیې بیا لوړې شوې دي

ژوندی پوښښ

  1. چین د امریکا لخوا د ایراني بندرونو کلابندي وغندله

    چین د امریکا لخوا د ایراني بندرونو کلابندي غندلې ده او دا یې "خطرناکه او نامسوولانه" بللې ده.

    د چین د بهرنېو چارو وزارت ویاند ګیوجیکون خبرداری ورکړی دی چې دا کلابندي به یواځې" ترینګلتیا زیاته او له وړاندې د اوربند کمزوری اوربند به له ستون سره مخامخ کړي".

    یو خبري کانفرانس ته ده وویل چې" دا یوخطرناک او نا مسولانه چلن دی".

    ده هغه راپورونه هم رد کړل چې ګوا کې چین ایران ته "د نوي دفاعی سستم " استولو ته چمتووالی نیسي او په وینا یې دا خبره هیڅ حقیقت نه لري. له دې راپورو وروسته ولسمشر ټرمپ ګواښ کړی که چین تهران سره پوځي مرستې وکړي امریکا به یې په سوداګریزو توکو ۵۰ سلنه تعرفې لوړې کړي.

    د چین د بهرنېو چارو وزارت ویاند وویل، " که امریکا دا د د تعرفو لوړولو لپاره د پلمې په توګه وکاروي موږ به هم پاخه خوابي ګامونه اخلو".

    تفصیل په دې ځانګړي رپوټ کې لوستلای شئ.

  2. وروستی, د تېلو یوه بله لېږدونکې بېړۍ له هرمز تنګي تېره شوې

    'ریچ سټاري' نومې یوه بله تېل لېږدونکې بېړۍ له هرمز تنګي تېره شوې. د ریچ سټاري وروستی لنګرپه متحده عربي اماراتو کې و او د رپوټونو له مخې منزل یې چین دی.

    ایراني رسنیو هم تائید کړې، چې دې بېړۍ ته له هرمز تنګي د تېرېدو اجازه ورکړل شوې وه. د یادونې ده، چې د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونلډ ټرمپ د یکشنبې پرورځ وویل، د متحده ایالاتو سمندري ځواک به "هرمز تنګي ته د ننوتلو یا وتلو لپاره د هر ډول بېړیو مخه ونیسي."

    د متحده ایالاتو مرکزي قوماندې (سینټکام) د دوشنبې پر ورځ، "د ایران بندرونو ته د ټولو سمندري ترافیکو" بندول پیل کړل، خو وايي، دوی به دهرمز تنګي له لارې غیر ایراني بندرونو ته د تلونکو یا له هغو نه د بېړیو د راتګ مخه و نه نیسي.

    د بندیز له پیله راهیسې ترڅو ساعته مخکې پورې څلور بېړۍ له هرمز تنګي تېرې شوې دي. د سمندري ترافیک څارنې سازمان، 'میرین ترافیک' په وینا، دې ټولوڅلورو بېړیو تېل، ګاز یا کیمیاوي توکي لېږدول.

  3. د اسرائیلو او لبنان استازو ترمنځ خبرې نن پیلېږي

    د لبنان او اسرائیلو استازي نن (سه شنبه، اپریل ۱۴مه) د امریکا په منځګړیتوب په واشنګټن کې خبرې پیلوي. د دې غونډې هدف په لبنان کې دجګړه پای ته رسول دي، خو د یوې موافقې امکانات تیت ښکاري. په لبنان کې د حزب الله مشر نعیم قاسم د خبرو له پیل مخکې د دې لغو کولو غوښتنه کړې او دایې "بې ګټې" بللې دي.

    د اپریل پراتمه نېټه په بیروت کې د سختو بریدونو په ګډون، په لبنان کې د اسرائیلو بریدونو کې له کبله تر ۲۰۰۰ پورې کسان وژل شوي او تر یو میلیون پورې کسان له همدې کبله له کور-کلي کډوالۍ ته اړ شوي دي.

    دا غونډه، چې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو په منځګړیتوب ترسره کېږي، په واشنګټن کې د اسرائیلو او لبنان سفیران او په بیروت کې د امریکا سفیر به هم پکې ګډون وکړي.

    د امریکا د بهرنیو چارو وزارت یوه چارواکي د نوم نه ښودلو په شرط رویټرز خبري اژانسته وویل: "د اسرائیلو او لبنان حکومتونه پرانیستې، مستقیمې، د لوړې کچې دیپلوماتیکې خبرې ترسره کوي، چې لومړی ځل له ۱۹۹۳کال راهیسې یې د امریکا لخوا منځګړیتوب کېږي."

  4. نظرپوښتنه: اسرائیلي وګړي له جګړې ستړي شوي خو ډېری له ایران سره د اوربند مخالف دي

    په بیت المقدس کې د هيبرو پوهنتون لخوا د ترسره شوې نظرپوښتنې پایلې ښیي چې د اسرائیلو خلک له جګړې ستړي شوي دي.

    خو په همدې مهال د سروې پایلې دا هم ښیي چې د اسرائیلو شاوخوا دوه پر درېیمه برخه وګړي د واشنګټن او تهران ترمنځ د اوربند مخالف دي.

    د نظرپوښتنې له مخې، دوی د اپرېل پر ۹ او ۱۰مه د ۱۳۱۲ اسرائیلي وګړو سره خبرې کړې، چې په دوی کې ۱۰۸۴ يهوديان او ۲۲۸ تنه نور یې عربان وو.

    په نظر پوښتنه کې ډېری کسانو ويلي، دوی باور لري چې د امریکا او اسرائیلو وروستیو بمباریو نه ایران او نه هم په لبنان کې حزب الله ډله د پاموړ کمزورې کړې ده.

    شاوخوا ۳۹.۵ سلنه ځواب ویونکو ويلي چې پر تهران بریدونه باید دوام ومومي، خو ۴۱.۴ سلنه بيا ويلي چې د اوربند درناوی دې وشي.

    کله چې د دوی د اوسي احساس په اړه وپوښتل شول، د ګډونوالو درېیمه برخه د "مایوسۍ" کلمه غوره کړه، چې دې پسې وروسته "ګډوډي" او "غوسه" راځي.

  5. راپور: ایران د پنځو کلونو لپاره د اټومي فعالیتونو د ځنډولو وړاندیز کړی

    نیویارک ټایمز د ایراني او امریکایي چارواکو په حواله راپور ورکړی چې ایران وړانديز کړی د پنځو کلونو لپاره به د یورانیمو غني کولو ځنډوي، خو امریکا دا وړاندیز رد کړی او د ۲۰ کلونو لپاره پر ځنډولو ټینګار کوي.

    راپور کې ویل شوي چې په پاکستان کې د خبرو اترو پر مهال، امریکا او ایران د تهران د اټومي فعالیتونو د ځنډولو په اړه مختلف وړاندیزونه تبادله کړي وو، خو دواړه خواوې یوې هوکړې ته په رسېدو بريالۍ نشوې.

    په هر حال، خبرې اترې ښیي چې ښايي لاهم د سولې د هوکړې پر لور پرمختګ شونی وي او د مخامخ خبرو اترو دويم پړاو امکان هم راپورته کېږي.

    بي بي سي د دې موضوع په اړه له سپينې ماڼۍ غبرګون غوښتی دی.

    د ایران اټومي اټومي پروګرام د خبرو پر مهال يو مهم ټکی و. د امریکا ولسمشر ډونلډ ټرمپ یو ځل بیا د یکشنبې تکرار کړه چې هېواد به یې اجازه ورنکړي چې ایران اټومي وسلې ترلاسه کړي.

  6. د ملګرو ملتونو سرمنشي له ایران او امریکا غوښتي چې بېرته خبرو اترو ته کېني

    د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوتېرېش د امریکا او ایران ترمنځ د خبرو اترو د بیا پیل کېدو غوښتنه کړې، او هیله یې څرګنده کړې چې دا به د جګړې پایته رسولو کې مرسته وکړي.

    نوموړي ټینګار کړی چې "د دې جګړې لپاره هېڅ پوځي حل نشته."

    ښاغلي ګوتېرېش دا هم ويلي چې د اوربند "باید په بشپړ ډول درناوی وشي" او "ټولې سرغړونې باید ودرول شي،" او زیاته کړې یې ده چې "یوې موافقې ته د رسېدو لپاره د خبرو اترو د بیا پیل کېدو غوښتنه کوم."

    د ملګرو ملتونو سرمنشي هم له ټولو هېوادونو غوښتي چې "د هرمز تنګي په ګډون د نړیوال قانون سره سم د بېړيو د ازاد تګ راتګ درناوی وکړي."

  7. ملګري ملتونه وايي، هېڅ هېواد حق نلري چې د هرمز تنګی بند کړي

    د ملګرو ملتونو د هغه ادارې مشر چې د نړیوالو کښتیو د خوندیتوب او امنیت مسؤلیت لري وايي،هېڅ هېواد د هرمز تنګي د بندولو قانوني حق نلري.

    د سمندري چارو نړيوالسازمان (IMO) عمومي منشي ارسنیو ډومینګیز ويلي، په داسې حال کې چې د امریکا بندیز "په ظاهراد ایران بندرونو ته د لاسرسي محدودولو لپاره دی"، خو هېڅ هېواد د اوبو لارې بندولو قانوني حق نلري.

    نوموړي د ای اېم او په مرکزي دفتر کې خبریالانو ته وویل، "د نړیوال قانون له مخې، هېڅ هېواد حق نلري چې داسې نړيواله لاره بنده کړي چې د نړیوالو کښتیو لپاره کارول کېږي."

    ارسنیو ډومینګیز زیاته کړې، د امریکا له بندیز دمخه ډېرې لږ کښتۍ له هرمز تنګي تېریدلې، د امریکا له خوا لګول شوی دا وروستی "خنډ" د اوسني بحران لپاره حل لاره نه ده.

  8. د لبنان د روغتیا وزارت: اسراییلي بریدونو کې د وژل شوو کسانو شمېر۲۰۸۹ ته لوړ شوی دی

    د لبنان د روغتیا وزارت وایي د مارچ له دوېمې نېټې راپدیخوا هلته د اسراییلو بریدونو کې د وژل شوو کسانو شمېر ۲۰۸۹ ته لوړ شوی دی.

    د امریکا او ایران ترمنځ اوربند سره سره اسراییلو په لبنان کې خپلو بریدونو ته دوام ورکړی دی. اسراییل وايي حزب الله سره د دوي جنګ اوربند کې نه دی شامل.

    د روغتیا وزارت وايي په وژل شوو کسانو کې ۱۶۶ کوچنیان هم شامل دي .

    وزارت زیاتوي چې ۶۷۶۲ نور کسان په دې بریدونو کې ژوبل شوي دي.

  9. ټرمپ: که ایرانۍ "جنګی کښتۍ" کلابندۍ ته رانږدې شی له منځه به وړل کېږي

    د امریکا ولسمشر په ټروت سوشل خپل نوي پوسټ کې ویلي که " د ایران جنګي کښتۍ " د امریکا بحري کلابندۍ ته رانږدې شي" له منځه" به وړل کېږي.

    ده وویل دایران بحریه د اوبو په تل کې ده، ۱۵۸ بېړۍ یې په بشپړه توګه له منځه تللي، مونږ یواځې هغه لږ شمېر بېړۍ نه دي په نښه کړي چې هغوی یې "چټکې جنګي کښتۍ" بولي. ځکه مونږ هغه لوی ګواښ نه ګڼو.

    ده وویل که دا کښتۍ کلابندۍ ته رانږدې شي، پرضد به یې هغه سستم کاروو چې مونږ یې د مخدراتو قاچاق وړونکو په وړاندې کاروو.

  10. د پاکستان لومړی وزیر وايي "شخړې هواري لپاره اوس هم خبرې روانې دي"

    د پاکستان لومړي وزیر، شهباز شریف، ویلي دي چې د ایران او امریکا ترمنځ شخړې هوارولو لپاره خبرې روانې دي.

    د پاکستان کابینې ته ده وویل چې اوربند اوس هم ټینګ دی او " د پاتې مسلو" هواري لپاره په بشپړه توګه هڅې ترسره کېږي.

    ښاغلي شریف له هغې وروسته دا خبره کړې ده چې اسلام اباد کې د دواړو خواوو ترمنځ شوې خبرې بې نتیجې پای ته ورسېدلې.

  11. د ایران د جنوبی بندرونو کلابندي پیل شوه

    د راپورونو له مخې د امریکا بحري ځواکونو د ایران د ټولو جنوبي بندرونو کلابندي پیل کړې ده.

    د امریکا پوځ ویلي دي چې د عمان او فارس خلیج په اوبو کې د ایران د بندرونو کلابندي پیل شوې ده.

    د امریکا مرکزي قوماندانۍ ویلي داګام د ډونالډټرمپ په امر اخیستل شوی دی چې ترمخه به یې دې بندرونو ته د کښتیو د تګ راتګ مخه نیسي.

    اخوا تهران خبرداری ورکړی دی چې " د دوی بندرونو ته ګواښ له امله به سیمه کې یو بندر هم خوندي نه پاتې کېږي".

    تهران دا هم ویلي دي چې دهورموز تنګي ته د هر ډول پوځي کښتۍ نزدې کېدل به د اوربند نه سرغړونه وي.

  12. وروستی, د ایران له بوشهر اټومي بټۍ د روسي کارکوونکو د وتلو وروستي پړاو

    د ایران له بوشهر اټومي بټۍ د روسي کارکوونکو د وتلو په وروستي پړاو کې له دغو تاسیساتو ۱۰۸ کسان وتلي او اوس پکې په ټولیز ډول یوازې ۲۰ تنه پاتې دي.

    دا خبر د روسیې دولتي خبري اژانس تاس د دغه هېواد د اټومي انرژۍ سازمان 'روس‌ اتم' د اجراییوي رییس الکسي لیخاچف په حوله ورکړی دی.

    نوموړي ویلي "دمګړۍ ۱۰۸ کسان اصفهان ته پر لاره دي او هر څه د پلان پر بنسټ مخ ته ځي."

    هغه زیاته کړې "په بټۍ کې ۲۰ کسان پاتې کېږي، زموږ د څانګې رییس، د هغه مرستیالان، امنیتي ځواکونه، د ساتنې او ودانیز کارکوونکي چې د تجهیزاتو د خوندیتابه مسوول دي."

    ایران له امریکا او اسرائيل سره د ۴۰ ورځنې جګړې پر مهال د بوشهر اټومي بټۍ شاوخوا د څلورو بریدونو خبر ورکړی.

    د اټومي انرژۍ د نړیوال اژانس عمومي رییس رافایل ګروسي دغه بریدونه د ژورې اندېښنې وړ بللي، خو هغه یې نه دي غندلي.

  13. پاپ: له ټرمپ 'هېڅ وېره' نه لرم

    له هغې وروسته چې د امریکا ولسمشر د ایران جګړې په تړاو د کاتولیکې کلیسا د مشر پاپ لیو پر دریځ سخت او غیر عادي لفظي برید وکړ، پاپ وویل، د ټرمپ له ادارې "هېڅ وېره نه لري" او د جګړې پر ضدې به خپل غږ پورته کوي.

    ډونلډ ټرمپ د ټروت سوشل ټولنیزې رسنۍ په یوه پوسټ کې پاپ "د جرم پر وړاندې کمزوری او د بهرني سیاست لپاره وحشتناک" وباله او وروسته یې خبریالانو ته وویل، هغه یې "لوی مینه وال نه دی".

    پاپ الجزایر ته پر لاره خبریالانو ته وویل، نه غواړي له ټرمپ سره په بحث کې ورګډ شي، خو د سولې لپاره به کار ته دوام ورکوي.

    پاپ د ایران جګړې سخت نیوکه کوونکی دی او د ایراني تمدن د ویجاړولو لپاره د ټرمپ ګواښ یې "د نه منلو وړ" بللې وه او له هغه یې غوښتي چې د شخړې د پای ته رسولو لپاره " لار" ومومي.

    تر ډېره، لږ داسې پېښېږي، چې یو پاپ په مخامخ ډول د نړۍ د مشرانو څرګندونو ته ځواب ووایي.

    په امریکا کې له ۷۰ میلیونو ډېر کاتولیکه مسیحان شته، چې د ټولو وګړو شاوخوا ۲۰ سلنه جوړوي.

  14. وروستی, نتنیاهو: اسرائیل د ټرمپ لخوا د ایران د سمندري کلابندۍ د پرېکړې ملاتړ کوي

    د اسرائیل لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو ویلي، دوی به د ایران سمندري کلابندۍ لپاره د امریکا د ولسمشر د پرېکړې ملاتړ وکړي.‌

    هغه دا هم ویلي چې د ډونلډ ټرمپ مرستیال جی‌ډي وېنس په اسلام اباد کې له ایراني مرکچیانو سره تر ناکامه مذاکراتو وروسته، له ده سره د ترسره شویو خبرو اترو اړوند مالومات شریک کړي دي.

    د امریکا ولسمشر او د پوځ مرکزي قوماندانۍ (سېنټکام) وايي، چې سره له ننه په فارس خلیج او عمان سمندرګي کې د ایران بندرونو ته د کښتیو پر تګ راتګ بندیز پلی کوي.

    خو تهران بیا ویلي چې هرمز تنګي ته به د هر ډول پوځي بېړۍ ورنږدې کېدل له اوربنده سرغړونه وګڼل شي.

  15. د ټرمپ د هرمز تنګي د تړلو ګواښ خطرونه زیاتوي او ستونزې حل ته نه پرېږدي

    له هغې وروسته چې د امریکا د مرستیال ولسمشر جی‌ډي وېنس په مشرۍ ډېپلوماتیک پلاوی په اسلام اباد کې له ایران سره د امریکا د شخړې پای ته رسولو پر سر کومې هوکړې ته و نه رسېد او خبرې اترې ناکامه شوې، ډونلډ ټرمپ د بل ګام د اوچتولو پرېکړه وکړه.

    هغه دا پرېکړه پرون (یکشنبه) سهار پر خپله خواله رسنۍ (ټروت سوشیل) په څو پرله‌پسې پوسټونو کې ډاګیزه کړه.

    نوموړي لیکلي چې امریکا د ایران سمندري کلابندي پلې کوي او ګواښ یې کړی چې "[ایران ته] هېڅ ناقانونه باج‌ورکوونکی به په نړیوالو اوبو کې خوندي تګ‌راتګ ته پرېنښودل شي".

    ټرمپ دا ګواښ هم کړی چې د امریکا پوځ "چمتو" دی او په "مناسب وخت" کې پر ایران د بریدونو بیا پیلولو ته "ملاتړلی او د تیارسئ" حالت کې دی.

  16. وروستی, حزب‌الله وايي پر اسرائیلي ځواکونو یې د ډرونونو بریدونه کړي‌

    د لبنان حزب‌الله غورځنګ وايي د اسرائيل شلومي ښارګوټي کې یې د اسرائیلي ځواکونو پر پوستو د ډرونونو برید کړی دی.‌

    ورمخکې اسرائيل هم د دې سیمې اوسېدونکو ته د هوايي برید د خطر خبرداری ورکړی و.‌

    اسرائيل ههممهاله ویلي، چې ځواکونه یې د لبنان په سویل کې د حزب‌الله خلاف د پوځي عملیاتو د پراخولو په حال کې دي.

    د اسرائیل پوځ ادعا کړې، چې د لنبان پر بنت‌ جبیل برید کې یې د حزب‌الله ۱۰۰ وسله‌وال وژلي او سلګونه میله وسله نیولې ده.

  17. د ایران په پلوۍ د "لېګو" په بڼه تبلغیاتي ويډیوګانې

    په لومړي نظر داسې ښکاري لکه د لېګو (Lego) په نوم فلم صحنې چې وي، که څه هم له رنګونو ډک کرېکټرونه یې په چټک ډول خوځېږي.

    خو دغه ډېرې لاس په لاس شوې ويډيوګانې چې د مصنوعي ځیرکتیا پر مټ د "لېګو" پر بڼه جوړې شوي او د مړو ماشومانو، جنګي الوتکو او امریکايي ولسمشر ډونلډ ټرمپ انځورونه نندارې ته وړاندې کوي، په اصل کې د ایران په ګټه تبلیغات کوي.

    موږ د بي بي سي پاډکاسټ د "لوړې تبصرې" (Top Comment) په نوم خپرونه کې د چاودېدونکې میډيا (Explosive Media) په نوم ډېجېټل رسنۍ له یوه استازي سره خبرې وکړې چې دغه ويډیوګانې جوړوي او خپروي. هغه له موږ وغوښتل چې "ښاغلی چاودېدونکی" (Mr Explosive) یې وبولو.

    دی د ټولنیزو رسنیو یو داسې ځیرک کارکوونکی دی چې په پیل کې یې د ایران حکومت سره له کار کولو انکار کاوه. دغې رسنۍ پخوانیو مرکو کې ویلي وو چې دوی "په بشپړ ډول خپلواک" دي. خو له نورو پوښتنو وروسته بیا ښاغلي چاودېدونکي ومنله چې رژیم هم د دوی "پېرودونکی" دی. دا هغه څه دي چې پخوا یې هېڅکله نه وو منلي.

    د دغو ویډیوګانو اصلي پیغام د هغه څه پر وړاندې د ایران مقاومت ښودل دي چې دوی یې پياوړې نړیواله زورواکي بولي: یعنې امریکا.

  18. د ټرمپ لخوا د هرمز تنګي د تړلو له ګواښ وروسته د تېلو بیې بیا لوړې شوې

    د سولې د خبرو اترو له ناکامۍ وروسته د امریکا د ولسمشر ډونلډ ټرمپ لخوا د ایران د بندرونو د بندولو د امر په نیتجه کې د دوشنبې په ورځ د تېلو د یو بېرل بیه یو ځل بیا له ۱۰۰ ډالرو پورته شوې ده.

    د برنټ خامو تېلو بیه اووه سلنه لوړه شوې او ۱۰۲ اعشاریه ۷ ډالرو ته رسېدلې. په داسې حال کې چې د لوېدیځ ټېکزاس انټرمیډې تېلو بیه اته اعشاریه اووه سلنه لوړه او ۱۰۴ اعشاریه ۹۴ ته رسېدلې ده.

    د تېرې چهارشنبې په ورځ د امریکا او ایران ترمنځ د دوه اونیو مشروط اوربند موافقې وروسته چې د هرمز تنګي پرانیستل هم پکې شامل و، د یو بېرل تېلو بیه تر ۱۰۰ ډالرو راښکته شوې وه.

    اوس وخت، د خبرو اترو ناکامۍدا اندېښنې راپورته کړې چې د انرژۍ نړیوال بحران به لا ژور شي.

    دا تنګی، چې د نړۍ د تېلو د لېږد پنځمه برخه ترې تېرېږي، وروسته له هغه چې ایران د امریکا او اسرائیلو د بریدونو پر وړاندې پر هغو کښتیو د برید ګواښ وکړ چې له دې لارې د تېرېدو هڅه کوي، د شخړې د یوې مهمې سیمې په توګه بدله شوې ده.بشپړ مطلب دلته لوستی شئ:

  19. وروستی, سټارمر: بریتانیا د ایران د بندرونو د کلابندۍ ملاتړ نه کوي

    د بریتانیا لومړی وزیر کیېر سټامر وايي د ایران د بندرونو د کلابندۍ ملاتړ نه کوي.‌

    هغه د بي‌بي‌سي ۵ راډیو سره مرکه کې ویلي، بریتانیا به د دې پر ځای د هرمز تنګي پر بېرته پرانیستل کېدو تمرکز وکړي، ځکه چې دا د انرژۍ د بیېو راټیټولو تر ټولو چټکه لار ده.

    ښاغلي سټارمر دې پوښتنې ته چې ایا دی شخصآ ډونلډ ټرمپ د انرژۍ د بیېو د لوړېدو مسوول ګڼي که څنګه؟، مستقیم ځواب ونه وایه.

    هغه وویل تر ټولو مهم کار چې کولی شي دا دی، چې هېوادونه سره راټول کړي چې په یوه خوله د کړکېچ د کمېدو او د هرمز تنګي د بېرته پرانیستل کېدو غږ پورته وکړي.‌

    د بریتانیا لومړي وزیر ایران هم په فارس خلیج کې د تګ راتګ د محدودېدو مسوول وباله.

    ښاغلي سټارمز همدا راز یو ځل بیا ټینګار وکړ چې بریتانیا به دې جګړه کې ورښکېله نه شي.

  20. وروستی, د ایران خاتم‌الانبیا مرکزي قرارګاه: په فارس خلیج او عمان سمندرګي کې به یا د ټولو د بندرونو امنیت خوندي وي یا د هېچا هم نه

    په ایران کې د وسله‌والو ځواکونو د پوځي عملیاتو د پلان، همغږۍ او څارنې تر ټولو لوړې مرجع، خاتم‌الانبیا قرارګاه د یوه بیان په خپرولو سره په فارس خلیج او عمان سمندرګي کې د دوی د بندرونو کلابندۍ لپاره د امریکا طرحه غیر قانوني او سمندري داړه‌مارۍ ته ورته بللې ده.

    په دغه بیان کې راغلي چې "د ایران اسلامي جمهوریت وسله‌وال ځواکونه په زغرده او پرېکنده توګه اعلانوي چې په فارس خلیج او عمان سمندر کې به د بندرونو امنیت یا د ټولو لپاره وي، یا د هېچا لپاره هم نه."

    بیان کې زیاته شوې "که د فارس خلیج په اوبو او عمان سمندر کې د ایران اسلامي جمهوریت د بندرونو امنیت وګواښل شي،" نو په دې سیمه کې به "یو بندر هم خوندي پاتې نه شي."

    د خاتم‌الانبیا مرکزي قرارګاه دا ټینګار کړی چې ایران به "تر جګړې وروسته هم په دایمي ډول د هرمز تنګي کنټرول له پاره یو پرېکنده میکانیزم پلی کړي."

    دغه بیان کې زیاته شوې "د دښمن اړوندې کښتۍ له هرمز تنګي د تېرېدو حق نه لري او وبه یې هم نه مومي" خو "نورې کښتۍ به د ایران اسلامي جمهوریت د وسله‌والو ځواکونو د مقرراتو عملي کولو سره له دغه تنګي د تېرېدو اجازه ولري."

    د یادونې ده چې تر دې لږ ورمخکې د امریکا پوځ مرکزي قوماندانۍ (سېنټکام) اعلان کړی و چې سر له ننه به د ولسمشر ډونلډ ټرمپ په امر فارس خلیج او عمان سمندرګي کې ایراني بندرونو ته د کښتیو د تګ راتګ مخنیوی پیل کړي.