نگاهی به تاریخچه رقابت دیرینه انگلستان و آرجانتین در جام‌های جهانی

این یک رقابت فوتبالی است که به چندین نسل قبل بازمی‌گردد.

جدال انگلستان و آرجانتین برای رسیدن به فاینل جام جهانی؛ نمادین، نسل‌ساز و کلاسیک است و دشوار بتوان واژه‌هایی یافت که حق مطلب را درباره این رویداد ادا کند.

روز چهارشنبه در آتلانتا، لیونل مسی برای نخستین بار در دوران حرفه‌ای خود مقابل تیم ملی انگلستان بازی خواهد کرد؛ جایی که مدافع عنوان قهرمانی جهان می‌کوشد تا از پایان دادن به ۶۰ سال ناکامی «سه‌شیرها» توسط توماس توخل جلوگیری کنند.

این رقابت در جام جهانی از سال ۱۹۶۲ آغاز شد و از آن زمان تا کنون شاهد گول‌های شگفت‌انگیز، جنجال‌ها و کارت‌های سرخ متعدد بوده است.

اما این رقابت فقط به داخل زمین محدود نمی‌شود. تنش‌های سیاسی، به‌ویژه پیرامون جنگ فالکلند در دهه ۱۹۸۰، بر روابط دو کشور سایه افکنده است. بازیکنان و هواداران آرجانتینی هنوز در سرودهای فوتبالی خود به این درگیری اشاره می‌کنند.

پیش از یکی از بزرگ‌ترین مسابقات تاریخ انگلستان، بخش ورزشی بی‌بی‌سی نگاهی به تاریخچه رقابت دو تیم در جام جهانی می‌اندازد.

شاید برای بسیاری عجیب باشد که از پنج مسابقه برگزارشده میان دو تیم در جام جهانی، انگلستان برتر بوده است؛ اما زمان زیادی از آخرین باری که آنها در یک بازی واقعا مهم پیروز شدند می‌گذرد.

با توجه به اینکه آخرین دیدار آنها در جام جهانی به سال ۲۰۰۲ بازمی‌گردد، بسیاری از نسل‌های جوان‌تر دو کشور حتی این رقابت را به یاد نمی‌آورند؛ این مطلب تلاش می‌کند شش دهه جنجالی رقابت را بازخوانی ‌کند.

انگلستان ۳-۱ آرجانتین (رانکاگوا، چیلی - مرحله گروهی، ۱۹۶۲)

یک بازی آرام در مقایسه با آنچه در آینده رخ داد. گول‌های ران فلاورز، بابی چارلتون و جیمی گریوز انگلستان را به برتری مقتدرانه سه بر صفر رساند و تک‌گول دیرهنگام آرجانتین تنها از سنگینی شکست کاست.

هر دو تیم مرحله گروهی را با یک برد، یک تساوی و یک باخت به پایان رساندند، اما انگلستان به لطف تفاضل گول بهتر، به قیمت حذف آرجانتین صعود کرد.

برازیل در مرحله یک‌چهارم نهایی انگلستان را حذف کرد.

انگلستان ۱-۰ آرجانتین (ومبلی، انگلستان - مرحله یک‌چهارم نهایی، ۱۹۶۶)

این همان لحظه‌ای بود که رقابت فوتبالی میان دو تیم واقعا شکل گرفت؟ احتمالا، بله.

دو تیم در مرحله یک‌چهارم نهایی بازی کردند؛ مسابقه‌ای که آرجانتینی‌ها تا به امروز اصرار دارند حق‌شان در آن خورده شده است و ادعا می‌کنند گول پیروزی‌بخش جف هرست آفساید بود.

با این حال، این ادعا تنها بخش کوچکی از جنجال‌های آن بازی بود؛ چرا که آنتونیو راتین، کاپیتان آرجانتین، تنها پس از گذشت ۳۳ دقیقه به‌دلیل دو خطا در فاصله سه دقیقه اخراج شد.

خطای اول برای پشت پا زدن به بابی چارلتون بود و خطای دوم به دلیل ادامه بحث با رودولف کریتلاین، داور آلمانی.

مسابقه نزدیک به هشت دقیقه متوقف شد، زیرا راتین از زمین بازی بیرون نمی‌رفت.

انگلستان در دیداری به‌شدت خشن و پر تنش پیروز شد؛ مسابقه‌ای که الف رمزی، سرمربی انگلستان، بازیکنان آرجانتین را «حیوان» نامید و اصرار داشت که بازیکنانش پیراهن خود را با آنها عوض نکنند.

جورج کوهن، مدافع قهرمان جام جهانی ۱۹۶۶ انگلستان، سال ۲۰۰۹ در روزنامه گاردین درباره این مسابقه نوشت:

«تکل زدن مشکلی ندارد. اما موضوع کارهای موذیانه آنها بود؛ تف کردن، کشیدن موهای پشت گردن و کشیدن گوش. آنها سعی داشتند ما را بترسانند. مشکل اینجا بود که وقتی فهمیدند به خواسته‌شان نمی‌رسند، به بدترین رفتارهایی که تا به حال دیده‌ام روی آوردند.»

«من فقط این را مایه تاسف بزرگ می‌دانم که آنها بازیِ در حد توان خود را ارائه ندادند. ما حتی ممکن بود شکست بخوریم، اما آنها فقط باید بازی می‌کردند و نشان می‌دادند چه کارهایی از دستشان برمی‌آید.»

«بعد از بازی غوغای زیادی در تونل ورزشگاه به پا شد. به هیچ‌کس اجازه خروج نمی‌دادند، بنابراین ما آن را ندیدیم.»

همچنین اعتقاد بر این است که این مسابقه منجر به معرفی کارت‌های زرد و قرمز شد که برای اولین بار در جام جهانی ۱۹۷۰ در مکسیکو به کار رفتند. پیش از آن، داورها باید به هشدارهای شفاهی بسنده می‌کردند.

راتین که از سال ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۹ پیراهن آرجانتین را به تن کرد و در جام‌های جهانی ۱۹۶۲ و ۱۹۶۶ بازی کرد، روز شنبه در ۸۹ سالگی درگذشت.

آرجانتین ۲-۱ انگلستان (مکسیکوسیتی، مکسیکو - مرحله یک‌چهارم نهایی، ۱۹۸۶)

دست خدا؛ آه.

این یک‌چهارم نهایی تنها چهار سال پس از جنگ دو کشور بر سر جزایر فالکلند برگزار شد. این فقط یک رقابت فوتبالی نبود؛ تنش‌های سیاسی بسیار بزرگی نیز جریان داشت.

رسانه‌ها و افکار عمومی آرجانتین این مسابقه را راهی برای ابراز خشم خود از این درگیری می‌دانستند، در حالی که همتایان بریتانیایی آنها نیز با استفاده از ادبیات ملی‌گرایانه، به خصومت میان دو کشور دامن می‌زدند.

لوردس هردیا از سرویس جهانی بی‌بی‌سی که در ورزشگاه آزتکا حضور داشت، گفت: «پدرم درباره رفتن 'شاهزاده‌خانم‌هایش' مطمئن نبود. او نگران بود که تنش میان هواداران آرجانتین و انگلستان بالا بگیرد. اما مادرم تردید نکرد؛ این فرصتی بود که فقط یک‌بار در زندگی پیش می‌آمد.»

این مسابقه لحظه‌ای را رقم زد که هیچ هوادار فوتبال انگلیسی در آن دوران هرگز فراموش نخواهد کرد؛ جایی که دیگو مارادونای نابغه با مشت آرجانتین را مقابل انگلیس پیش انداخت؛ به معنای واقعی کلمه با مشت.

شماره ۱۰ آرجانتین همراه با پیتر شیلتون، دروازه‌بان انگلستان، برای زدن توپ به هوا برخاست اما در میان ناباوری و به دور از چشمان داوران، تصمیم گرفت با مشت توپ را وارد دروازه خالی کند. احتمالا آرزوی هر هوادار فوتبال انگلستان است که ای کاش در آن زمان فناوری کمک‌داور ویدئویی (VAR) وجود داشت.

البته اگر منصف باشیم، مارادونا در ادامه احتمالا زیباترین گل تاریخ جام جهانی را زد؛ جایی که با دریبل زدن نیمی از تیم انگلیس و پشت سر گذاشتن شیلتون، توپ را درون دروازه جای داد تا اختلاف را دو برابر کند.

هردیا گفت: «وقتی در آرجانتین زندگی و کار می‌کردم، مردم مدام از دست خدا صحبت می‌کردند. اما این باعث می‌شود فراموش کنیم که گول دوم فوق‌العاده و تقریبا باورنکردنی بود.»

گری لینه‌کر در اواخر بازی یکی از گول‌ها را جبران کرد، اما فایده‌ای نداشت و انگلستان در جنجالی‌ترین شرایط ممکن از دور رقابت‌ها کنار رفت.

تا سال ۲۰۰۵ طول کشید تا مارادونا عذرخواهی کند که التبه شیلتون آن را قبول نکرد.

برای نمک پاشیدن روی زخم انگلیسی‌ها، آرجانتین در فاینل آلمان غربی را شکست داد و جام قهرمانی را بالای سر برد.

آرجانتین ۲-۲ انگلستان (در ضربات پنالتی ۴-۳ به نفع آرجانتین) (سنت اتین، فرانسه - مرحله یک‌هشتم نهایی، ۱۹۹۸)

مسابقه‌ای که دیوید بکام هرگز فراموش نخواهد کرد.

این بازی همیشه به خاطر لگد او به دیگو سیمئونه آرجانتینی و کارت سرخ متعاقب آن در یادها خواهد ماند.

پیش از آن اتفاق، گابریل باتیستوتا و آلن شیرر پنالتی‌های خود را گول کرده بودند و سپس مایکل اوون یکی از زیباترین گول‌های کشورش در تاریخ جام جهانی را زد تا انگلستان دو بر یک پیش بیفتد.

اوون با عبور سریع از دفاع آرجانتین یک گول انفرادی تماشایی زد ولی پیش از پایان نیمه نخست، خاویر زانتی روی یک ضربه آزاد هوشمندانه کار را به تساوی کشاند.

پس از اخراج بکام، انگلستان شجاعانه مقاومت کرد و حتی وقتی سول کمپبل در دقیقه ۸۱ با ضربه سر دروازه را باز کرد، تصور کردند بازی را برده‌اند؛ اما داور این گول را به‌دلیل خطای هل دادن مردود اعلام کرد.

بازی به ضربات پنالتی کشیده شد که پس از خراب شدن پنالتی‌های دیوید بتی و پل اینس، آرجانتین پیروز شد، هرچند خود آنها نیز در مرحله بعد به دست هالند حذف شدند.

برای دامن زدن بیشتر به تنش‌های این رقابت، سیمئونه یک سال بعد اعتراف کرد: «بگذارید بگوییم داور در تله افتاد. همچنین برای او سخت بود که از این اتفاق چشم‌پوشی کند، چون من خودم را خوب زمین انداختم و در چنین لحظاتی تنش زیادی وجود دارد.»

«می‌توان گفت زمین خوردن من کارت زرد را به کارت قرمز تبدیل کرد. اما در واقع، جریمه مناسب یک کارت زرد بود.»

آرجانتین ۰-۱ انگلیس (ساپورو، جاپان - مرحله گروهی، ۲۰۰۲)

این مسابقه‌ای بود که به‌عنوان فرصتی برای اعاده حیثیت بکام در یادها ماند.

کاپیتان وقت انگلستان پس از آنکه مائوریسیو پوچتینو - بله، خود او - اوون را سرنگون کرد، تک‌گول بازی را از روی نقطه پنالتی زد.

با توجه به تساوی «سه‌شیرها» مقابل سویدن در بازی افتتاحیه گروهی، این یک پیروزی حیاتی برای آنها بود.

تساوی بدون گول انگلستان مقابل نیجریه در بازی پایانی باعث صعود آنها شد، در حالی که آرجانتین، که کار خود را با تساوی ۱-۱ مقابل سویدن به پایان رساند، برای نخستین بار از سال ۱۹۶۲ پیش از مرحله حذفی از مسابقات کنار رفت.

انگلستان در مرحله یک‌هشتم نهایی دانمارک را شکست داد و سپس در مرحله یک‌چهارم نهایی با ضربه آزاد غافلگیرکننده رونالدینیو، به دست برازیل حذف شد.

فیل مک‌نولتی، سردبیر فوتبال بخش ورزشی بی‌بی‌سی، می‌گوید: «ورزشگاه مدرن ساپورو، صحنه اعاده حیثیت بکام و انگلستان در جام جهانی ۲۰۰۲ جاپان بود. تنش‌های باقی‌مانده میان دو تیم در پی کارت سرخ بکام مقابل آرجانتین در فرانسه در چهار سال پیش از آن، همراه با شکست تلخ در ضربات پنالتی در مرحله یک‌هشتم نهایی، این بازی را به رویدادی بسیار حساس تبدیل کرده بود.»

«این انگلستان بود، با هدایت اسون گوران اریکسون در مقابل مارچلو بیلسا، که با پیروزی یک بر صفر برنده از زمین خارج شد؛ گولی که بکام یک دقیقه پیش از پایان نیمه نخست به درستی از روی نقطه پنالتی زد؛ پنالتی جنجالی‌ای که پس از خطای پوچتینو، سرمربی آینده تاتنهام، روی اوون اعلام شد.»