Bộ trưởng AI nói với BBC: Đừng để AI vào tay các 'trùm công nghệ' và giới tài phiệt

Bộ trưởng Trí tuệ Nhân tạo (AI) của Vương quốc Anh cho rằng nước này không thể AI bị các "trùm công nghệ" và giới tài phiệt chi phối.

Ông Kanishka Narayan nói trên chương trình podcast của BBC rằng việc ứng phó với công nghệ này không chỉ cần các quy định quản lý, mà còn phải xây dựng năng lực và sức mạnh của chính bộ máy nhà nước.

Ông ví AI với cuộc Cách mạng Công nghiệp thời Victoria ở Anh, nhưng cho rằng nước này cần có một quá trình chuyển đổi tốt hơn so với giai đoạn lịch sử đó.

Những phát biểu trên được ghi lại một ngày trước khi tập đoàn ngân hàng Barclays thông báo cắt giảm 5.000 việc làm trong chiến lược nâng cao hiệu quả hoạt động nhờ AI.

Ông đưa ra những phát biểu này trước một diễn biến đáng chú ý khác liên quan đến AI: việc phát hiện một lỗ hổng an ninh mạng ảnh hưởng tới hàng triệu website, với sự hỗ trợ của AI.

Ông Kanishka Narayan, người trở thành Bộ trưởng phụ trách AI đầu tiên trong nội các Anh sau khi được Thủ tướng Andy Burnham bổ nhiệm vào tháng 7, cho rằng quy mô của làn sóng thay đổi công nghệ hiện nay là "điều mà chúng ta chưa từng chứng kiến trong hàng chục năm qua".

"Điều này có thể được so sánh với cuộc Cách mạng Công nghiệp, và ở một số khía cạnh thậm chí còn vượt xa cuộc cách mạng đó," ông nói, đề cập giai đoạn nền kinh tế chuyển đổi từ chủ yếu dựa vào nông nghiệp sang công nghiệp và sản xuất trong khoảng thời gian từ năm 1750 đến 1900.

Vị nghị sĩ thuộc Công đảng nói với nhà báo Nick Robinson của BBC rằng Anh cần tránh lặp lại những gì đã xảy ra trong thời kỳ Cách mạng Công nghiệp, khi "kết quả xét tổng thể là tốt cho đất nước, nhưng quá trình chuyển đổi lại gây đau đớn cho quá nhiều người".

"Điều cốt lõi là người dân Anh và nền dân chủ phải nắm quyền quyết định, thay vì để mọi thứ trong tay các 'trùm công nghệ' và giới tài phiệt."

Tuy nhiên, ông không nêu đích danh bất kỳ công ty hay lãnh đạo công nghệ nào.

Bên cạnh việc ban hành và thực thi các quy định quản lý, Anh cần chủ động phát triển AI trong nước để có thể định hình các điều kiện phát triển và sử dụng công nghệ, thay vì để toàn bộ công nghệ này được phát triển ở nước ngoài, ông Narayan nói thêm.

"Chúng ta cần xây dựng công nghệ để tự bảo vệ mình và thúc đẩy sự phát triển của chính mình, từ đó có thêm vị thế và sức ảnh hưởng trên trường quốc tế. Hiện nay, chúng ta đang phụ thuộc hoàn toàn vào các quốc gia khác đối với những công nghệ thiết yếu."

Đề cập đến khả năng của AI, ông cho biết chính phủ Anh gần đây đã sử dụng các mô hình AI tiên tiến tại Whitehall (khu trung tâm hành chính của Chính phủ Anh) để kiểm tra các lỗ hổng an ninh mạng.

"Chúng tôi chỉ chi 13.000 bảng Anh (450 triệu đồng) nhưng đã phát hiện 500 lỗ hổng bảo mật mới. Đây là những lỗ hổng chưa từng được nhận diện trước đó trong các lĩnh vực quan trọng của khu vực công," ông Narayan nói, nhưng không nêu cụ thể đó là những lỗ hổng nào.

Ông cũng tiết lộ các cuộc trao đổi với Bộ trưởng Tài chính John Healey cho thấy có thể sẽ có một thông báo quan trọng liên quan đến AI trong bản ngân sách được công bố vào tuần tới, dù ông không nói rõ nội dung.

Bộ trưởng AI của Anh đồng thời bác bỏ quan điểm cho rằng chỉ Mỹ và Trung Quốc mới là những cường quốc có ảnh hưởng trong lĩnh vực AI. Theo ông, Viện An ninh AI của Anh đã tiếp nhận yêu cầu từ "hầu hết mọi phòng thí nghiệm AI của Mỹ" muốn cơ quan này kiểm định mô hình trước khi đưa vào sử dụng.

Trước đó trong tháng này, ông Narayan cảnh báo hệ thống phòng thủ mạng của Anh nhiều khả năng sẽ có lúc bị xâm nhập, sau khi một tác nhân AI hoạt động ngoài kiểm soát của OpenAI tấn công một website của Chính phủ Úc hồi tháng 6.

Trong những tuần gần đây, ông cũng liên tục lên tiếng về các rủi ro của AI sau khi một nhà nghiên cứu về an toàn AI công khai tuyên bố rằng một số người trực tiếp phát triển công nghệ này tin AI có thể trở thành mối đe dọa đối với sự tồn vong của nhân loại.