ฝันร้ายใต้พิภพเนปาล: คนงานโรงไฟฟ้าพลังน้ำหลายร้อยชีวิตยังติดค้างในอุโมงค์รอความช่วยเหลือ

ปริยา คาเรล หวังว่าน้องชายของเธอจะยังคงมีชีวิตอยู่ภายในอุโมงค์แห่งหนึ่ง

แค่ฟังเพียงเท่านั้นก็น่าหวาดหวั่นมากแล้ว ทว่าหากความหวังนั้นเป็นความจริง นั่นหมายความว่าเขาอาจรอดชีวิตจากหนึ่งในภัยพิบัติทางธรรมชาติที่ร้ายแรงที่สุดที่เกิดขึ้นในเนปาล

ในฐานะวิศวกรที่ทำงานในโครงการโรงไฟฟ้าพลังน้ำแห่งหนึ่ง ซึ่งตั้งอยู่ใกล้พรมแดนทิเบต มิลานหายตัวไปตั้งแต่วันพุธ หลังจากมวลน้ำเย็นจัด โคลน และเศษซากจำนวนมหาศาลไหลบ่าลงมาจากเทือกเขาหิมาลัย

ด้วยความร้อนใจว่าน้องชายจะเป็นหรือตาย ปริยาได้เดินทางไปยังเขตนูวาโกต (Nuwakot) ซึ่งได้รับความเสียหายอย่างหนัก เธอตระเวนค้นหาตามโรงพยาบาลต่าง ๆ และตรวจสอบรายชื่อผู้เสียชีวิต จากนั้นเธอก็ได้ยินคำบอกเล่าจากผู้รอดชีวิต ซึ่งทำให้เธอยังมีความหวัง

"คนที่กลับมาจากไซต์ก่อสร้างโรงไฟฟ้าพลังน้ำบอกว่ายังมีคนอยู่ภายในอุโมงค์" เธอให้สัมภาษณ์กับบีบีซีแผนกภาษาเนปาล "ดังนั้นจึงยังมีความหวังว่า หากกองทัพสามารถเข้าถึงพวกเขาได้อย่างรวดเร็ว ก็อาจช่วยชีวิตพวกเขาไว้ได้"

ยังมีคนงานในโรงงานพลังงานน้ำอีกหลายร้อยคนที่เรายังไม่ทราบชะตากรรมของพวกเขาเช่นเดียวกับกรณีของมิลาน หลังจากธารน้ำแข็งส่วนหนึ่งในเทือกเขาหิมาลัยพังถล่มลงมา ก่อให้เกิดน้ำท่วมฉับพลันครั้งใหญ่ไหลทะลักลงสู่หุบเขาด้านล่าง

ความรุนแรงของเหตุการณ์ครั้งนี้นั้นมากจนในช่วงแรกถูกบันทึกว่าเป็นเหตุแผ่นดินไหว

มวลน้ำ เศษซาก และโคลนมหาศาลได้กวาดล้างถนน สะพาน และโรงเรียน กลืนหมู่บ้านต่าง ๆ ให้จมอยู่ใต้โคลนตม และคร่าชีวิตผู้คนทั้งครอบครัว เมื่อวันที่ 31 ส.ค. ที่ผ่านมา รัฐบาลเนปาลระบุว่ามีผู้เสียชีวิตมากกว่า 900 คน และยังมีผู้สูญหายอีก 3,925 คน

ภัยพิบัติครั้งนี้ยังส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่ออุตสาหกรรมพลังงานน้ำที่กำลังเติบโตของประเทศ

ตั้งแต่วันที่ 29 ส.ค. เป็นต้นมา ปฏิบัติการกู้ภัยได้มุ่งเน้นไปที่การช่วยเหลือคนงานจากโครงการโรงไฟฟ้าพลังน้ำมากกว่าสิบแห่งที่ได้รับความเสียหายหรือถูกทำลายจากน้ำท่วม คนงานหลายร้อยคนติดอยู่ใต้ดิน ขณะที่กระแสน้ำที่เชี่ยวกรากไหลทะลักเข้าสู่เครือข่ายอุโมงค์ขนาดใหญ่ของโครงการเหล่านี้

"พวกเราอยู่ที่ปากอุโมงค์ เรากำลังยกมือส่งสัญญาณอยู่" คนงานรายหนึ่งจากโครงการเดียวกับมิลานกล่าวกับสายด่วน "Hello Government" ของเนปาล ก่อนที่เขาและเพื่อนร่วมงานอีกสามคนจะได้รับการช่วยเหลือเมื่อวันพฤหัสบดีที่ผ่านมา

ชานตี มาฮัต โฆษกหน่วยงานจัดการภัยพิบัติ กล่าวว่า ภายในวันอาทิตย์ คนงานราว 279 คนสามารถหลบหนีออกมาได้ด้วยตนเองหรือได้รับการช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่แล้ว

ทว่าการเข้าถึงผู้ที่ยังติดอยู่ภายในอุโมงค์เหล่านั้นกลับเป็นเรื่องที่ยากลำบากมากขึ้น

ทั้งรถตักดินและรถขุดกำลังเร่งเคลื่อนย้ายชั้นโคลนหนาและเศษซากจำนวนมหาศาลออกจากพื้นที่ภูเขาที่ทุรกันดาร เมื่อสามารถเปิดเส้นทางเข้าสู่พื้นที่ได้แล้ว ทีมกู้ภัยอาจต้องใช้การระเบิดเจาะผ่านชั้นหินและผนังอุโมงค์ที่หนา เพื่อเข้าถึงผู้รอดชีวิต

ที่โครงการตรีศุลี 3(A) (Trishuli 3(A)) กองทัพเนปาลได้เจาะรูขนาดเล็กเข้าไปในอุโมงค์แห่งหนึ่งเพื่อสูบอากาศเข้าไป รายงานท้องถิ่นระบุว่า มีการหย่อนเสบียงอาหารลงไปให้ผู้คนราว 30 คนที่เชื่อว่ายังคงติดอยู่ภายในอุโมงค์ดังกล่าวแล้ว

มิลาน น้องชายของปริยา อาจเป็นหนึ่งในคนงานหลายร้อยคนที่รัฐบาลเนปาลระบุว่ายังคงติดอยู่ในอุโมงค์ของโครงการไฟฟ้าพลังน้ำอัปเปอร์ ตรีศุลี-1 (Upper Trishuli-1) ซึ่งยังสร้างไม่แล้วเสร็จ โดยอุโมงค์แห่งนี้มีความยาวประมาณ 10 กิโลเมตร

ผู้ที่อยู่ภายในไม่สามารถติดต่อกับโลกภายนอกได้ และเชื่อว่ามีอาหารและน้ำดื่มในปริมาณจำกัด อย่างไรก็ตาม กิริ อธิการี เจ้าหน้าที่ประสานงานของโครงการ ยังมองว่าสถานการณ์มีเหตุผลให้มองในแง่ดีอยู่

"ออกซิเจนน่าจะยังเข้าไปถึงพวกเขาได้" เขาให้สัมภาษณ์กับบีบีซีแผนกภาษาเนปาล ก่อนเสริมว่า "เชื่อกันว่าผู้ที่อยู่ภายในยังมีชีวิตอยู่"

ขณะที่ โมฮัน ศากยะ โฆษกกระทรวงพลังงานของเนปาล ระบุว่า ยังมีผู้สูญหายอีก 176 คน ในพื้นที่โครงการดังกล่าว ซึ่งไม่ได้ทำงานอยู่ภายในอุโมงค์ขณะเกิดเหตุ

คนงานจำนวนมากในโครงการเหล่านี้มาจากต่างประเทศ นั่นรวมถึงเกาหลีใต้ อินเดีย และจีน

ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา เนปาลได้เร่งผลักดันการพัฒนาโครงการโรงไฟฟ้าพลังน้ำอย่างรวดเร็ว โดยพยายามใช้ประโยชน์จากภูมิประเทศที่เป็นภูเขาสูงชัน แม่น้ำที่ไหลเชี่ยว และทรัพยากรน้ำอันอุดมสมบูรณ์ เพื่อผลิตพลังงานหมุนเวียน

เป้าหมายระยะยาวไม่เพียงเพื่อรองรับความต้องการใช้ไฟฟ้าภายในประเทศเท่านั้น แต่ยังมุ่งส่งออกไฟฟ้า โดยมีอินเดียซึ่งเป็นประเทศเพื่อนบ้านเป็นตลาดหลัก

ทว่าความเสี่ยงที่แฝงอยู่เบื้องหลังความทะเยอทะยานดังกล่าวได้ปรากฏให้เห็นอย่างชัดเจนแล้วจากภัยพิบัติครั้งนี้

สำหรับคนงานที่ติดอยู่ใต้ภูเขา โอกาสรอดชีวิตยิ่งลดน้อยลงทุก ๆ วันที่ผ่านไป

ห้องเก็บศพชั่วคราวหลายแห่งเริ่มรองรับศพไม่ไหวแล้ว ท่ามกลางร่างผู้เสียชีวิตจำนวนหลายร้อยรายที่ยังรอการพิสูจน์อัตลักษณ์ ทางการจึงได้เริ่มฝังร่างผู้เสียชีวิตที่มีสภาพเสียหายรุนแรงลงใน หลุมศพรวม

ตำรวจระบุว่า กำลังเก็บตัวอย่าง ดีเอ็นเอเพื่อช่วยให้ครอบครัวสามารถยืนยันตัวตนของผู้สูญหายและผู้เสียชีวิตได้ในอนาคต

เจ้าหน้าที่ยังให้คำมั่นว่าจะบันทึกข้อมูลการฝังศพทุกกรณี ทำการชันสูตรพลิกศพเท่าที่สภาพจะเอื้ออำนวย และติดหมายเลขประจำตัวเฉพาะให้กับสถานที่ฝังศพแต่ละแห่ง

อีกหนึ่งคนที่กำลังรอคอยข่าวคราวคือ อนุศิลา ภันดารี

เธอยังคงยึดมั่นกับความหวังว่าสามีของเธอ ออรัส ภันดารี ยังมีชีวิตอยู่

ออรัส ซึ่งเป็นวิศวกรโยธา ทำงานอยู่ในโครงการไฟฟ้าพลังน้ำอัปเปอร์ ตรีศุลี-1 มานานถึง 7 ปี แม้ว่าครอบครัวจะกังวลเกี่ยวกับความเสี่ยงของงานนี้อยู่เสมอ

อนุศิลาเล่าว่า เขารักงานของตัวเองมาก และมักบอกกับคนในครอบครัวว่า "ทุกงานล้วนมีความเสี่ยง"

ในเช้าวันพุธ ขณะที่กระแสน้ำหลากกำลังไหลบ่าลงมาตามลำน้ำ ออรัสได้โทรศัพท์หาภรรยาเพื่อเตือนว่า ภัยพิบัติกำลังจะมาถึง

"ดูแลตัวเองให้ปลอดภัยนะ" นั่นคือคำพูดที่เขาบอกเธอ

และนับตั้งแต่นั้นมา เธอก็ไม่ได้รับข่าวคราวจากเขาอีกเลย