Moja kwa moja, Kenya yatoa msamaha wa muda kwa raia wa Afrika Mashariki wasio na nyaraka

Moja kwa moja

Na Mariam Mjahid

1. Dakika 40 zilizopitaKenya yatoa msamaha wa muda kwa raia wa Afrika Mashariki wasio na nyaraka

   Serikali ya Kenya imetoa msamaha wa muda kwa raia wa Afrika Mashariki wasio na nyaraka halali, baada ya mamia ya Warundi kufurika katika Ubalozi wa Burundi jijini Nairobi Jumatatu wakitafuta hati za kusafiria, wakihofia kuondolewa nchini kufuatia hatua dhidi ya wafanyabiashara wa kigeni.

   Rais wa Kenya, William Ruto, wiki iliyopita aliagiza kufungwa kwa biashara zote ndogo ndogo zinazoendeshwa na raia wa kigeni kuanzia Jumatatu, baada ya kukutana na wafanyabiashara wa Kenya waliokuwa wakipinga marekebisho ya kodi.

   Wizara ya Biashara ya Kenya baadaye ilifafanua kuwa agizo hilo linawahusu raia wa kigeni wanaofanya biashara bila vibali vya kufanya kazi.

   Hatua hiyo ilisababisha sintofahamu nje ya Ubalozi wa Burundi Jumatatu, huku baadhi ya Waburundi wakisema walitishiwa na majirani tangu Rais Ruto alipotoa kauli hiyo.

   Hata hivyo, hakukuwa na dalili za operesheni ya kuwaondoa wafanyabiashara hao jijini Nairobi Jumatatu.

   Baadaye, msemaji wa serikali ya Rais Ruto alisema Kenya ina sera ya kutovumilia kabisa aina yoyote ya unyanyasaji, vitisho au ubaguzi dhidi ya wageni.

   Serikali pia imewataka raia wa Afrika Mashariki wasio na nyaraka halali, hususan Warundi, kujisajili rasmi katika balozi zao.

2. Saa 2 zilizopitaKenya yaomba radhi kwa Warundi, yaahidi kuwalinda

   Serikali ya Kenya imewaomba radhi raia wa Burundi wanaoishi nchini humo, baada ya baadhi yao kusema walitishwa au kutendewa vibaya.

   Hatua hiyo imekuja kufuatia kauli ya Rais wa Kenya, William Ruto, kuhusu raia wa kigeni wanaojishughulisha na biashara ndogo ndogo.

   Katibu Mkuu katika Wizara ya Mambo ya Nje ya Kenya, Korir Sing’Oei, Jumatatu alitembelea Ubalozi wa Burundi jijini Nairobi kuomba msamaha kwa wageni.

   Sing’Oei amesema uamuzi wa serikali unawalenga raia wa kigeni wanaofanya biashara ndogo ndogo bila vibali, na si raia wote wa kigeni.

   Amewataka Warundi kubaki watulivu, akisema serikali itaongeza idadi ya maafisa wa usalama katika maeneo yenye idadi kubwa ya Waburundi, yakiwemo Bahati na Muthurwa jijini Nairobi, ili kuwakinga dhidi ya vitisho au unyanyasaji.

   Ameongeza kuwa wale wanaotaka kubaki Kenya watasaidiwa kujisajili na kupata nyaraka zinazohitajika. Wale wenye vibali vya kufanya biashara wataruhusiwa kuendelea na shughuli zao.

   Sing’Oei amesema maono ya Kenya ni kuona Waafrika wote, hasa wanaoishi Afrika Mashariki, wakiishi pamoja kama ndugu.

   Mamia ya Warundi walikuwa wamekusanyika katika ubalozi huo wakiomba hati za kusafiria ili kurejea nchini kwao kutokana na hofu waliyonayo.

   Pia Unaweza Kusoma;

   Mahojiano maalum na BBC: Burundi yatoa onyo dhidi ya shambulio lolote kutoka Rwanda

   Wacongo wanavyoogelea hadi Burundi kuwatoroka waasi wa M23

   'Nilihusika na siasa za Burundi kwa siri nikiwa Tanzania'

3. Saa 3 zilizopitaMbappé ajitosa katika kinyang’anyiro cha Ballon d’Or

   Mshambuliaji wa Real Madrid, Kylian Mbappé, amesema anaamini anaweza kushinda tuzo ya Ballon d’Or mwaka huu.

   Mbappé, mwenye umri wa miaka 27, amefunga mabao 42 katika mechi 44 akiwa na Real Madrid msimu huu, licha ya kutoshinda taji lolote akiwa na klabu hiyo.

   Katika Kombe la Dunia, Mbappé alifunga mabao 10 na kutwaa Kiatu cha Dhahabu baada ya kuwa mfungaji bora wa mashindano hayo.

   Mbappé pia alivunja rekodi ya ufungaji mabao katika historia ya Kombe la Dunia, akifikisha jumla ya mabao 22. Ufaransa ilimaliza katika nafasi ya nne baada ya kushindwa kufuzu kwa fainali.

   Akizungumzia nafasi yake ya kushinda Ballon d’Or, Mbappé amesema jina lake limekuwa likitajwa miongoni mwa wanaowania tuzo hiyo.

   “Labda mwaka huu ni mwaka mzuri kwangu kushinda tuzo hiyo, lakini wapiga kura huangalia kiwango cha uchezaji,” Mbappé aliwaambia waandishi wa habari.

   Nyota huyo wa Ufaransa hajawahi kushinda Ballon d’Or. Nafasi yake ya juu zaidi ilikuwa ya tatu mwaka 2023.

   Miongoni mwa wachezaji wengine wanaotajwa kuwa na nafasi ya kushinda tuzo hiyo mwaka huu ni Harry Kane, Lamine Yamal na Rodri.

4. Saa 3 zilizopitaIRGC yatishia meli zinazotumia njia ya kusini ya Hormuz

   Naibu Mkuu wa Siasa wa Jeshi la Wanamaji la Walinzi wa Mapinduzi ya Kiislamu ya Iran, IRGC, amesema eneo la Khasab nchini Oman ndilo mwisho wa njia salama kwa meli zinazopita katika Mlango wa Hormuz.

   Khasab ni mji ulioko katika ncha ya kaskazini ya Oman, karibu na Mlango wa Hormuz.

   Vyombo vya habari vya Iran vimemnukuu Ali Mohammadi akisema kupita kwa usalama katika njia ya kusini ya Mlango wa Hormuz, inayodhibitiwa na Marekani, kwa sasa ni jambo lisilowezekana.

   Amesema meli yoyote itakayotumia njia hiyo haitakuwa tena salama dhidi ya hatari ya kushambuliwa itakapofika katika eneo la Khasab.

   Taarifa za meli kushambuliwa karibu na Khasab zilianza kutolewa mwanzoni mwa vita vya siku 40, huku matukio hayo yakiongezeka katika siku 10 zilizopita.

   Hata hivyo, bado haijafahamika ni nani anayehusika na mashambulizi hayo, na hakuna upande uliodai rasmi kuhusika.

   Naibu Mkuu huyo wa Jeshi la Wanamaji la IRGC amezitaka meli zote zinazopita katika Mlango wa Hormuz kutumia njia iliyo upande wa Iran.

   Amesema IRGC itafuatilia kwa karibu mienendo ya meli katika Ghuba ya Uajemi, Mlango wa Hormuz na Ghuba ya Oman, kwa kutumia uwezo wake wa kijasusi na kijeshi.

   Ameongeza kuwa jeshi hilo litaendelea kufuatilia mienendo ya meli katika maeneo hayo.

5. Saa 4 zilizopitaTetesi za Soka Jumanne: Chiesa kuondoka Liverpool

   Mshambuliaji wa Liverpool, Federico Chiesa, mwenye umri wa miaka 26, huenda akaondoka klabuni hapo Januari iwapo atakosa muda wa kutosha wa kucheza baada ya kurejea kutoka kwenye majeraha.. (Football Insider), external

   Winga wa zamani wa Manchester United, Jadon Sancho, yuko kwenye mazungumzo na angalau klabu mbili za Ligi Kuu ya England kuhusu uwezekano wa kujiunga nazo.(Teamtalk)

   AC Milan inapanga kumsajili kwa mkopo mshambuliaji wa Brazil, Endrick, mwenye umri wa miaka 20, kutoka Real Madrid mwezi Januari. (Calciomercato, external)

   Manchester United bado inamtaka kiungo wa Leicester City, Louis Page, mwenye umri wa miaka 18, baada ya kushindwa kumsajili siku ya mwisho ya dirisha la usajili. (ESPN, external)

   Manchester City inaendelea kumfuatilia kiungo wa Atletico Madrid, Alex Baena, mwenye umri wa miaka 25, ingawa huenda klabu hiyo isifanye uhamisho wake Januari. (Football Insider)

   Liverpool na Manchester United zimewasiliana moja kwa moja na Wolves kuhusu uwezekano wa kumsajili winga mwenye umri wa miaka 18, Matheus Mane.(Ekrem Konur}

   Brentford imeanza mazungumzo ya kuongeza mkataba wa mshambuliaji wake Mjerumani, Kevin Schade, mwenye umri wa miaka 24, katika jitihada za kuzuia Arsenal kumnasa.(Teamtalk)

   Manchester United imekamilisha usajili wa kiungo wa Liverpool mwenye umri wa miaka 16, Isaac Konde.(Fabrizio Romano)

   Soma Pia:

   Tetesi za usajili: Man Utd na Spurs 'zatoana roho' kwa Summerville

   Tetesi za soka Ulaya: Arsenal, Man City zinamgombea Neto wa Chelsea

6. Saa 4 zilizopitaIran yasema ina uwezo wa kuzishambulia meli za kivita za Marekani

   Kaimu Waziri wa Ulinzi wa Iran, Majid Ibn e Reza, amesema jeshi la Iran lina uwezo kamili wa kushambulia meli za kivita za Marekani zinazotekeleza kizuizi cha majini dhidi ya Iran.

   Kauli hiyo inakuja baada ya maafisa wa Iran kudai kuwa vikosi vyao vilishambulia meli mbili za kivita za Marekani katika Ghuba ya Uajemi kwa kutumia silaha za kushambulia meli.

   Katibu wa Baraza Kuu la Usalama wa Taifa la Iran, Mohsen Rezaei, amesema katika saa 48 zilizopita vikosi vya Iran vilifanyia majaribio kwa mara ya kwanza kombora lililotengenezwa nchini humo dhidi ya meli ya Marekani. Hata hivyo, wataalamu wanasema aina ya kombora lililotumika haijathibitishwa kwa uhuru.

   Kwa upande mwingine, Kamandi Kuu ya Marekani, CENTCOM, haijajibu moja kwa moja madai hayo.

   Katika ujumbe kwenye mtandao wa X, CENTCOM ilisema ikiwa Iran itashambulia meli mbili za Marekani, Marekani itasababisha madhara makubwa zaidi na kuharibu meli tatu za Iran.

   CENTCOM pia imesema haitasita kulinda vikosi vya Marekani na, ikibidi, kuharibu meli za Iran.

   Soma pia:

   Lifahamu Kombora la 'Kheibar Sheikan' linalotumika na Iran dhidi ya kambi za Marekani

   Je, vita na Iran vinamfanya Kim Jong Un awe na hofu kuhusu mustakabali wa Korea Kaskazini?

   Kwa nini makamanda wa ngazi ya juu wa jeshi la Marekani wanajiuzulu?

7. Saa 4 zilizopitaHujambo na karibu kwa matangazo ya moja kwa moja.