Chançard Abimana, Didier Bikorimana, Gisèle Berwa na Samba Cyuzuzo
Donald Trump yasohoye ikarita ya Venezuela ayita "leta ya 51" ya Amerika
Ahavuye isanamu, Truth social
Perezida Donald Trump, uri mu rugendo rugana mu China guhura na Xi Jinping, yashyize ku rubuga rwe rwa Truth Social ku wa Kabiri nijoro ikarita ya Venezuela iriho ibendera rya Amerika, hejuru yayo handitseho amagambo agira ati "Leta ya 51”.
Ku wa Mbere tariki ya 11 Gicurasi, umunyamakuru wa Fox News yavuze ko Trump yamubwiye kuri telefone ko ari “gutekereza” ku komeka Venezuela kuri Leta zunze ubumwe za Amerika nk’intara yayo ya 51.
Mbere yaho, Canada na Greenland na byo byari byaravuzweho amagambo nk’ayo n'uyu mutegetsi wa Amerika, ibintu byateje imyigaragambyo ikomeye ndetse no kwamaganwa n’inzego za leta n’abaturage b’ibyo bihugu.
Mu kwezi kwa mbere uyu mwaka Amerika yavanyeho uwari perezida wa Venezuela Nicolás Maduro ubwo yagabaga igitero cya komando kikamufatira mu rugo rwe i Caracas we n'umugore we bakajya gufungirwa muri Amerika.
Uwari visi perezida we, Delcy Rodríguez ubu ni we utegeka iki gihugu kiri mu bikungahaye ku bitoro byinshi ku isi, bamwe banenga ko yaba agendera ku mabwiriza n'igitutu cya Washington.
Abantu benshi, cyane cyane abo muri Venezuela, bamaganye bikomeye iyi foto yatangajwe na Trump.
Messi ni we mukinyi ahembwa amafaranga menshi mw'ihiganwa rya MLS
Ahavuye isanamu, Getty Images
Insiguro y'isanamu, Lionel Messi na mugenzi we Rodrigo de Paul bari mu bakinyi batatu ba mbere bahembwa menshi muri MLS
Lionel Messi abandanya ari we mukinyi ahembwa amafaranga
menshi muri shampiyona ya Major League Soccer (MLS) yo muri Amerika, aho
ahembwa umushahara w’imiliyoni 25 z’amadolari ya amerika ku mwaka. Uwo
mushahara uruta incuro zibiri uw’uwundi mukinyi ahembwa menshi amukurikira muri
iyo shampiyona.
Ibiharuro vyasohowe n'ishirahamwe ry'abakinyi ba MLS
vyerekana ko Messi, azokwiza imyaka 39 mu kwezi kuza, yongerewe amasezerano na
Inter Miami mu kwezi kwa cumi.
Umushahara shingiro w'uwo mukinyi w'imbere wa Argentine
wiyongereye incuro zibiri, mu gihe muri rusangi ayo masezerano angana
n'imiliyoni 28.3 z'amadolari.
Son Heung-min wa LAFC ni we aza ku mwanya wa kabiri mu
bahembwa menshi, aho afise umushahara wa miliyoni 10,4 z’amadolari , hamwe
n’amafaranga yizewe ashika kuri miliyoni 11,2 z’amadolari.
Uwo yahora akinira Tottenham w’imyaka 33 ahembwa amafaranga
make aruta gato aya Rodrigo de Paul wa Inter Miami hamwe na Hirving Lozano wa
San Diego FC.
Iyo mishahara ntirimwo amafaranga abakinyi baronka mu masezerano
y’ubudandaji, kandi ntirimwo n’agateka Messi afise ko kugura imigabane muri
Inter Miami, umurwi asangiye na David Beckham.
Messi yinjiye muri Inter Miami mu 2023, kandi amaze gutsinda
ibitsindo 59 mu nkino 64 ya MLS, afasha uwo murwi gutwara igikombe ca MLS Cup
mu mwaka wa 2025.
Mu mwaka uheze ni we yari yatsinze ibitsindo vyinshi muri
shampiyona n’ibitsindo 29, kandi amaze gutorwa nk’umukinyi mwiza wa shampiyona
(MVP) muri buri mwaka wose amaze akinira MLS, ari yo 2024 na 2025.
Umujura wibye mu modoka indirimbo za Beyoncé zitarasohoka yakatiwe
Ahavuye isanamu, EPA
Umugabo winjiye ku ngufu mu modoka akiba ibikoresho by'ikoranabuhanga (hard drives) byari bibitseho indirimbo za Beyoncé zitarasohoka, yakatiwe gufungwa imyaka ibiri.
Kelvin Evans, w’imyaka 41, yemeye icyaha ku birego birimo kwinjira mu modoka no kwinjira ahabujijwe mu mwaka ushize mu mujyi wa Atlanta, umurwa mukuru wa leta ya Georgia, muri Amerika. Umucamanza yamukatiye kandi indi myaka itatu azamara agenzurwa narangiza icyo gifungo.
Mu buryo uko bigaragara bwari butunguranye, Evans yinjiye ku ngufu mu modoka yo mu bwoko bwa Jeep Wagoneer yari yakodeshejwe n’umuhanga mu gutunganya imbyino ndetse akaba n’umubyinnyi wa Beyoncé, ku itariki ya 8 Nyakanga (ukwa 7) mu 2025, mu gihe urugendo rw’ibitaramo rwa Cowboy Carter rwari rugiye kugera i Atlanta.
Evans yemeye amasezerano mu rukiko ku wa Kabiri mbere y’uko urubanza rutangira muri iki cyumweru, nk’uko ibiro by’umushinjacyaha w’akarere Fulton byabibwiye BBC.
Umunyamategeko we yabwiye umucamanza ko umukiriya we “yizeye kuzagira ejo hazaza aho azagira amafaranga mu buryo bwemewe kandi akabaho nka twe twese muri sosiyete.”
Gutoranya abagize inteko iburanisha byatangiye ku wa mbere, maze ubushinjacyaha bwerekana amashusho ya 'camera' z’umutekano agaragaza imodoka itukura yo mu bwoko bwa Hyundai yari itwawe na Evans ihagarara iruhande rw’imodoka yakodeshejwe muri parikingi (parking) yo ku igaraje.
Andi mashusho yerekanye iyo Hyundai itukura igeze ku nyubako y’amacumbi, Evans agaragara afata amavalisi bikekwa ko yari ay’utegura imbyino wa Beyoncé, Christopher Grant, ndetse n’umubyinnyi Diandre Blue.
Grant na Blue babwiye polisi ko ibintu byibwe muri iyo modoka harimo mudasobwa ebyiri za MacBook, écouteurs za Apple, imyenda n’ibindi bikoresho by’agaciro, ndetse na hard drives zari zibitseho ibihangano bya Beyoncé bitarasohoka, nk’uko abashinzwe iperereza babivuze.
Grant yavuze kandi ko yari afite “amakuru bwite kandi y’ibanga” ya Beyoncé.
Ubushinjacyaha bwavuze ko mudasobwa zibwe zari zifite uburyo bwo kuzikurikirana, bwagaragaje ko zari ziri ahantu hagaragara muri ayo mashusho ya kabiri.
Mu rwego rw’igihano cye, Evans yategetswe kutegera abahohotewe ndetse n’aho imodoka yibwe yari ihagaze.
Yafunzwe kuva muri Kanama (8) mu mwaka ushize.
Uku kwinjira mu modoka kwabaye mbere gato y’uko Beyoncé atangiza ibitaramo bine bya Cowboy Carter Tour ku kibuga cyitwa Mercedes-Benz Stadium.
Emeline Imanizabayo yahaye u Rwanda umudali wa mbere wa zahabu muri African Athletics Championships
Ahavuye isanamu, @RwandaAthletics
Insiguro y'isanamu, Imanizabayo afashe ibendera ry'u Rwanda na Samia Hassan wa Djibouti waje inyuma ye ku mwanya wa kabiri
Impuzamashyirahamwe
y’imikino ngoraramubiri yatangaje ko Emeline Imanizayo yegukanye umudali
wa zahabu mu gusiganwa 5,000m “mu buryo butunguranye” ku munsi wa mbere w’imikino
ngororamubiri Nyafurika irimo kubera i Accra muri Ghana.
Imanizabayo
yegukanye umwe mu midali itatu ya zahabu yatanzwe kuri uwo munsi wa mbere w’isiganwa
African Senior Athletics Championships ku wa kabiri nijoro.
Imanizabayo
yasize bagenzi be afata umwanya wa mbere akoresheje 23:25.92 asiga ibice by’amasegonda
Samia Hassan wa Djibouti waje inyuma ye akoresheje 23:26.34 naho uwa gatatu aba
Zeyen Ayelegn wa Ethiopia Imanizabayo yasizeho iminota itanu.
Iri
siganwa ryaranzwe n’ibihe by’ubushyuhe byagoye aba bakinnyi, kugeza ubwo
Imanizabayo na Ayelegn baje imbere y’abandi ubwo isiganwa ryaganaga ku musozo.
Mu
gihe hari hasigaye metero zigera kuri 250, Ayelegn yashyizemo imbaraga
arasatira cyane, ariko aza kugorwa no gukomeza uwo muvuduko Imanizabayo na
Samia bamucaho.
Imanizabayo
na Samia bakomeje gushyidika bari imbere bonyine maze hasigaye metero nke cyane
uyu munyarwandakazi yongera umuvuduko aca kuri mugenzi Samia amusigaho intera
ntoya cyane.
Umudali
wa zahabu Imanizabayo yegukanye i Accra wahize uba uwa mbere wa zahabu u Rwanda
rwegukanye mu mikino ya African Championships mu mateka yayo.
Wongereye
ibigwi kuri Imanizabayo w’imyaka 30 nyuma y’uko aherutse gutwara zahabu muri
shampiyona yo mu Buholandi mu gusiganwa iriya ntera n’ubundi.
Umukinnyi wa Ethiopia usiganwa intera ndende, Yebrgual Melese, yapfuye ku myaka 36 nyuma yo gufatwa n'indwara itunguranye ubwo yari mu myitozo isanzwe ku wa kabiri, nk’uko byatangajwe n’ishyirahamwe ry’imikino ngororamubiri rya Ethiopia.
Melese, wegukanye amasiganwa ya marathon yabereye i Houston, Prague na Shanghai, yari ari kwitegura isiganwa ryagombaga kubera i Ottawa muri Canada ku wa 24 Gicurasi(5).
Ibinyamakuru muri icyo gihugu bivuga ko yagize uburwayi butunguranye mu aho yari ari kwitoreza mu murwa mukuru wa Ethiopia, Addis Ababa.
Yahise ajyanwa kwa muganga ariko aza gupfa nubwo abaganga bari bakoze ibishoboka byose kugira ngo bamutabare.
Nta yandi makuru arambuye aratangazwa ku cyateye urupfu rwe.
Isiganwa rya nyuma Melese yari aherutse kwitabira ryabereye i Beijing umwaka ushize muri Gicurasi(5), ariko ntiyarirangije.
Icyo yagezeho cyiza muri rimwe mu marushanwa arindwi akomeye ya World Marathon Majors ni mu 2015, umwaka yanatsinzemo amasiganwa yabereye i Houston na Prague ari nabwo yabaga uwa kabiri muri Chicago Marathon.
South Africa: Urukiko rwategetse ko uwimwe ubuhungiro atazongera kubusaba, rushyira iherezo ku rubanza rwatangijwe n'Abarundi
Ahavuye isanamu, AFP via Getty Images
Insiguro y'isanamu, Abarundi babiri batangije urubanza bari babwiye urukiko ko ubusabe bushya bwabo bukwiye kwemerwa kuko u Burundi bwibasiwe n’urugomo mu matora ya perezida yo mu 2015
Urukiko rurusha
ububasha izindi zose zo muri Afurika y’Epfo rwanzuye ko abanyamahanga
badashobora kongera gusaba ubuhungiro igihe cyose baba barigeze kubwimwa.
Urukiko rurinda iremezo
ry’itegekonshinga rwavuze ko kwemera ubusabe abo bantu kongera gusaba ubuhungiro
mu buryo butagira iherezo kandi nta tegeko riboneye rihari, bishobora guteza “uruhererekane
rutagira iherezo”, bikabuza ko habaho kwirukana abantu mu gihugu ndetse
bigateza akajagari mu butegetsi.
Leon Schreiber,
Minisitiri w’ubutegetsi bw’igihugu muri leta y’Afurika y’Epfo igizwe n’urugaga
rw’amashyaka anyuranye, yashimye icyo cyemezo cy’urukiko, avuga ko ari “intsinzi
ikomeye” ku “ikoreshwa nabi” ry’uburyo bwo gutanga ubuhungiro muri icyo gihugu.
Icyo cyemezo gishyize iherezo ku rubanza rwari rumaze igihe kirekire,
rwatangijwe n’Abarundi babiri, bongeye gusaba ubuhungiro mu 2018 nyuma yuko
ubusabe bwabo bwa mbere bwanzwe mu 2014.
Bombi bari babwiye urukiko ko ubusabe bushya bwabo bukwiye kwemerwa kuko
u Burundi bwari bwaribasiwe n’urugomo rushingiye kuri politike mu gihe cy’amatora
ya perezida yo mu 2015.
Abantu nibura 70 biciwe mu mvururu nyuma yuko uwari Perezida Pierre
Nkurunziza afashe icyemezo cyateje impaka cyo kwiyamamariza manda ya gatatu.
Abo Barundi batsinze urubanza mu rukiko rw’ikirenga rw’ubujurire, ariko,
mu cyemezo cyafashwe ku bwiganze bw’abacamanza, urukiko rurinda iremezo ry’itegekonshinga
rwaburijemo icyo cyemezo. Ni rwo rukiko rwa nyuma rw’ubujurire.
Ishami ry’Umuryango w’Abibumbye ryita ku mpunzi rivuga ko mu mwaka wa
2025 Afurika y’Epfo yari irimo impunzi n’abasaba ubuhungiro bose hamwe barenga 167,000,
ahanini bakomoka mu Burundi, u Rwanda, Repubulika ya Demokarasi ya Congo, Somalia,
Sudani y’Epfo na Zimbabwe.
Afurika y’Epfo ibamo abimukira bagera kuri miliyoni hafi 2.4, batageze
kuri 4% by’abaturage bose b’icyo gihugu, nkuko imibare ya leta ibigaragaza,
nubwo byibazwa ko abandi benshi baba muri icyo gihugu mu buryo butazwi n’ubutegetsi.
Mourinho mu biganiro vya nyuma kugira abe umumenyereza wa Real Madrid
Ahavuye isanamu, Getty Images
Insiguro y'isanamu, Benfica ya José Mourinho iri ku kibanza ca gatatu ku rutonde rwa shampiyona ya Portugal, Primeira Liga.
José Mourinho ari
mu biganiro vya nyuma kugira abe umumenyereza mukuru mushasha wa Real Madrid,
inyuma y’imyaka 13 avuye kuyimenyereza ubwa mbere.
Mourinho w’imyaka 63 ni we ariko aza imbere cane, kandi ni we wenyene ari
mubiganiro na Real Madrid kuri ico kibanza.
Azosubirira
umumenyereza Alvaro Arbeloa, umumenyereza asanzwe yatanguye kumenyereza uwo
murwi kuva muri Nzero(1), inyuma y’ukugenda kwa Xabi Alonso.
Perezida wa Real
Madrid, Florentino Perez, yatanguye kwiyumvira kugarukana Mourinho haciye
iminsi ibiri gusa Xabi Alonso avuye muri iyo kipe, mu biganiro vya mbere
yagiranye n’abaserukira Mourinho.
Mourinho ubu
amenyereza Benfica yo muri Portugal, igihugu ciwe c’amavuko, aho yagiye muri
Nyakanga(9) umwaka uheze ku masezerano y’imyaka ibiri. Ejo gusa ni ho yabwiye abamenyeshamakuruu
ko atarashaka kuvuga kuri kazoza kiwe .
Yagize ati: “Hari
urukino dufitaniye na Estoril, hanyuma kuva ku wa mbere nzoshobora kwishura
ibibazo vyerekeye kazoza kanje nk’umumenyereza hamwe na kazoza ka Benfica.”
Urukino Benfica
ifitaniye na Estoril Praia ku wa gatandatu ni rwo rwa nyuma muri shampiyona
y’uyu mwaka.
Kuva ku wa mungu,
Real Madrid izoba ifise akaryo ko kugura Mourinho ku mahera make.
Mu masezerano
yiwe harimwo ingingo imwemerera kuva muri Benfica atanze imiliyoni 3 z’ama-euro
mu gihe c’iminsi 10 inyuma y’umukino wa nyuma wa Benfica muri shampiyona.
Mourinho yarigeze
kumenyereza Real Madrid hagati ya 2010 na 2013, aho yatwaye igikombe ca
shampiyona ya Espagne La Liga, Copa del Rey hamwe na Super Coupe ya Espagne.
Ubwongereza bugiye gutanga indege, 'drones' n'ubwato vy'intambara mu gukingira umuhora wa Hormuz
Ahavuye isanamu, PA Media
Insiguro y'isanamu, Ubwato bw’igisirikare co mu mazi c'Ubwongereza HMS Dragon buzoba buri mu Buseruko bwo Hagati bwiteguye gukora ico ari co cose busabwe, nk’uko ubushikiranganji bw’ukwivuna abansi bwabivuze
Ubwongereza bwatangaje ko buzotanga 'drones', indege z’intambara hamwe n’ubwato bw’intambara mu gikorwa c’ibihugu vyinshi kigamije gukingira ubwato buca mu muhora wa Hormuz.
Umushikiranganji wo kwivuna abansi w'Ubwongereza, John Healey, yabimenyesheje ku wa kabiri mu nama yabaye hakoreshejwe uburyo bw'iyakure bwa internet, ihuza abashikiranganji b’ukwivuna abansi.
Uwo mugambi urimwo uburyo bwa none bwo kurondera no gukuraho ibibombe vyo mu mazi, ubwato butagira abadereva hamwe n’indege zo mu bwoko bwa Typhoon zizoguma zigenzura ikirere.
Ibihugu birenga 40 ni vyo biri muri ico gikorwa, kandi Healey yavuze ko kizotangura igihe ibintu bizoba vyifashe neza.
Haraciye amezi Iran igenzura umuhora wa Hormuz — imwe mu nzira zikoreshwa cane kw’isi mu gucamwo ubwato butwara ibitoro — nk’ukwihora ku bitero vyagabwe na Amerika hamwe na Israel.
Ku ruhande rwa Amerika, yo yarazibiye ibivuko vya Iran kugira ihatire Tehran kwemera ivyo isaba, ivyo bikaba vyarashavuje cane Iran.
Hafi ibice 20 kw’ijana vy’ibitoro hamwe na gaz bikoreshwa kw’isi bicishwa muri iyo nzira y'ingenzi cane yo mu mazi, kandi kwugarwa kwayo kwaratumye ibiciro vy’ibitoro biduga cane kw’isi.
Naho kuva muri Ndamukiza (4) hariho agahengwe hagati ya Amerika na Iran, Perezida Donald Trump yavuze ko ako gahengwe “kari hafi gusenyuka.”
Insiguro y'isanamu, Perezida Trump yaherukaga i Beijing mu mwaka wa 2017
Ubwo Perezida w’Ubushinwa
Xi Jinping aza kuba yakiriye mugenzi we w’Amerika i Beijing muri iki cyumweru, Donald
Trump araza kwibutswa uruzinduko yaherukaga kuhagirira mu mwaka wa 2017 – icyo
gihe habayeho kumureshya cyane, yakirwa ku meza ku ifunguro rya nimugoroba mu
ngoro yitwa Forbidden City i Beijing, icyubahiro kitari cyarigeze na rimwe
gihabwa undi perezida w’Amerika.
Ukwakirwa kwe muri iki
cyumweru na ko kuratanga icyizere ko kuza kuba ari ikirenga, harimo no mu rugo
rwitwa Zhongnanhai, ahantu h’imbonekarimwe abategetsi bo hejuru b’Ubushinwa
batuye ndetse banakorera.
Kuri gahunda haraza
kuba na bwo harimo imbogamizi, mu gihe Iran yahindutse isoko nshya y’ubushyamirane
hagati y’ibihugu byombi, hamwe n’ubucuruzi, ikoranabuhanga na Taiwan.
Ariko byinshi
byarahindutse, ubu Trump asubiye mu Bushinwa bukomeye kurushaho kandi bufite
imbaraga kurushaho. Ubu, Xi, ufite intego nyinshi, uri muri manda ya gatatu ku
butegetsi itari yarigeze ibaho mbere, arimo gushingura cyane hamwe na gahunda
zigamije kugera ku “mbaraga nshya z’umusaruro”, ashora imari nyinshi mu ngufu
zisubira, ikoranabuhanga ry’ama ‘robots’ hamwe n’ubwenge buhangano.
Mu 2017, Ubushinwa bwari
burimo kugerageza kugaragaza ko bunganya imbaraga n’Amerika, nkuko bivugwa na Ali
Wyne, umushakashatsi mukuru n’umujyanama ku mubano w’Amerika n’Ubushinwa mu
kigo cy’ubushakashatsi ku makimbirane, International Crisis Group.
Yagize ati: “Ntekereza
ko intumwa z’Ubushinwa mu buryo bwumvikana zakoresheje umuhate mwinshi cyane
muri dipolomasi mu kugerageza kugaragaza ko Perezida Xi anganya imbaraga za
Perezida Trump mu by’ububanyi n’amahanga. Icyo nsanga cyigaragaza cyane kuri
iyi nshuro ni ukuntu icyo gitekerezo ubu atari ngombwa cyane ko kiri ku ruhande
rw’Ubushinwa.”
Wyne avuga ko ubu Washington yemera ko Ubushinwa buri “hafi kungana” na yo, akavuga ko Beijing ubu “birashoboka cyane ko ari yo mucyeba wa mbere ukomeye
cyane Leta Zunze Ubumwe [z’Amerika] zigeze zigira mu mateka yazo”.
Nta gushidikanya ko uguhangana hagati y’ibihugu byombi kuzagena gahunda
y’ibiganirwaho. Ubushinwa bumaze igihe bukora uko bushoboye kose kugira ngo
ntiburambirize (ntibushingire) kuri Amerika nk’igihugu cy’ingenzi bucuruzanya
na cyo.
Ibicuruzwa Ubushinwa bwohereza muri Amerika byaragabanutse bigera kuri
20% mu myaka micye ishize, ndetse ubu Amerika ni iya gatatu mu bacuruzanya
cyane na bwo, inyuma y’Aziya y’amajyepfo ashyira uburasirazuba hamwe n'umuryango w'Ubumwe
bw’Uburayi.
Ukwakirwa kwa Trump mu buryo bw’agatangaza mu ruzinduko yaherukaga
kugirirayo ntibyabujije Amerika gushyiraho imisoro myinshi cyane ku bicuruzwa by’Ubushinwa
byinjira muri Amerika kandi Beijing yahigiye isomo.