Kan argaa jirtan oduu barreeffamaan qofa marsaritii keenya daataa xiqqaan hojjetudha. Fuula isa guutuu suuraaleefi viidiyoowwan qabate banadhaa.

Gara fuula marsariitii guutuutti na geessi

Filannoo daataa qusatu fayyadamu kanarratti hubannoo dabalataaf

Sa'udiin lammileen ishee daangaa Yamanirraan jiran akkeekkachiifte

Eejansiin Ittisa Sivilii Sa'udi Arabiyaa ibsa Dilbata baaseen karaa gama daangaa Yamanirraan bakka lamatti haleellaan jiraachuu akka malu lammilee isaa akeekkachiise.

Guduunfaa

Haguuggii Tamsaasa Kallattii

  1. Sababa 'yaaddoo nageenyaan' barattoonni Tigraayitti akka hin ramadamne murtaa'e

    Barattoonni dhaabbilee barnoota olaanoo Naannoo Tigraay keessatti barachaa jiran ''komii dhiheeffataniin'' yunivarsiitiiwwan kaanitti ''yeroodhaaf'' akka ramadaman murtaa'e.

    Ministeerri Barnootaa Itoophiyaa ibsa baasen akka beeksisetti, Naannoo Tigraayitti ''haalli mijaa'aa hanga uumamutti'' yunivarsiitiiwwan kaanitti akka ramadaman ta'e.

  2. Iraan dhimma Yaman irratti gidduugaluu akka hin feene beeksifte

    Dubbii Himaan ministeera hajaa alaa Iraan Ismaa'el Baagaay, Iraan ''marii Yaman ilaalchisee taasifamu irratti fedhii gidduugaluu hin qabdu,'' jedhan.

    Dabaluunis ''rakkoon Yaman bu'uurumaa kan yeroo dheeraa lakkoofsise dha. Iraan rakkoo kana furuuf marii taasifamu irratti hirmaachuuf qophii dha,'' jedhan.

    Hidhattoonni Huutii Iraaniin deeggaraman ulaa Yaman humna mootummaan qabamee jiru Baab el Mendeb to'achuuf tattaafachaa jiru. Sababa kanaan waraanni Yaman hammaateera.

    Mootummaan Yaman Saa'udiidhaan kan deeggaramu yoo tahu warri Huutii haleellaa Saa'udii irratti xiyyeefate raawwachaa jiru.

    Har'a mootummaan Kooriyaa Kibbaa ibsa baaseen haleellaa kibba Saa'udii namoota nagaa irratti xiyyeeffachuun taasifamu akkasumas qabeenya irratti haleellaa qaqqabe mormeera.

    ''Warri Huutii namoota nagaa fi bu'uuraalee misoomaa namoonni nagaa itti fayyadaman irratti haleellaan raawwatan mirga nagaan socho'uu yaaddoo keessa galcheera. Kuni haala kam keessattiyyuu fudhatama hin qabu,'' jedheera.

  3. Oladeemaan barattuu ganna 16 ajjeese 'maraateeti' jedhamuun hiikame

    Oladeemaan lammii Maaleshiyaa yakka ajjeechaa cimaan himatamee ture yeroo gochaa kana raawwate fayyaa sammuu 'sirrii' irra hin turre jedhamuun gadhiifame.

    Oladeemaan kuni mana barumsaa sadarkaa lammaffaa bulchiinsa magaalaa guddoo biyyattii ala jirtu Kuwaalaa Luumpuuritti barattuu Yaap Shiing Shuween jedhamtu waraanee ajjeese.

    Duuti shamarree ganna 16 kuni Maaleshiyaatti rifaatuu kan uume yoo tahu fayyadama miidiyaa hawaasummaa ijoollee irrattis falmii kaaseera.

    Poolisiin jalqabarra gurbaan waan miidiyaa hawaasummaa irratti arguun kaka'ee tahuu hin oolu jedhe. Yeroo gochaan kuni raawwate ganna 14 qofa ture.

    Sababa himannaa kanaan qondaaloti biyyattii fayyadama miidiyaa hawaasummaa daa'immanii irratti daangaa kaahuuf jiru.

    Dargaggoon kuni seera Maaleeshiyaan maqaan isaa hin dhahamu - yakka kanas hin raawwanne jechuun jechasaa kenneera.

    Yeroo dhaddachi taa'ame abukaatoowwan gurbaan kuni barattuu ajjeesuu hin haalle, garuu waggoootaaf rakkoo fayyaa sammuun dhibamaa ture jechuun 'nama maraataa' jedhuun akka hiikamu gaafatan.

    Nama ijaan arge, ogeessa fayyaa sammuu dargaggoon kuni dhibee sammuu iskiizoofireeniyaa jedhamu akka qabu, sababa kanaanis umriisaa ganna sagal irraa qabee akka rakkataa ture ragaa bahaniiru.

    Akka ogeeyyiin fayyaa jedhanitti gurbaan kuni jireenyasaa guutuu wal'aansi isa barbaachisuu mala.

    Wiixata har'aa daanyaan bilisa akka bahu eeyyamuun garuu hospitaala dhibee sammuu keessatti daangeffamee yaalii akka argatu ajajeera.

    Hamma fayyaan sammuu isaa deebi'eera jedhamutti gara hawaasaatti akka hin makamne, qorannoon fayyaa sammuu wagga waggaan akka irratti taasifamu ajajeera.

  4. Iraan Ulaa Hormuuz irratti diroonii rukkuttee kuffisuu beeksifte

    Ejesiin Oduu Rippablika Islaamaa Iraan (IRNA) dirooniin MQ-1 naannoo Ulaa Hormuuz irratti Eegdota Warraaqsaa Rippablika Islaamaa Iraaniin rukkutamtee kufuu gabaase.

    Qajeelchi Dubbi-himaa waraanaa akka ibsetti, dirooniin kun hordoffii neetiwoorkii ittisa qilleensarraa waloo jalatti sirna humna ittisaa haaraafi ammayyaa waraanaatiin rukkutamtee "barbadoofte".

    Eegduun Waraaqsaa Rippablika Islaamaa Iraan odeeffannoo kana ilaalchisee waan bal'aa hin kennine.

    Odeeffannoo biroo kana waliin deeman:

  5. Sa'udiin lammileen ishee daangaa Yamanirraan jiran akkeekkachiifte

    Ejjensiin Ittisa Sivilii Sa'ud Arabiyaa ibsa Dilbata baaseen karaa gama daangaa Yamanirraan bakka lamatti haleellaan jiraachuu akka malu lammileen akeekkachiise.

    Akeekkachifni kun kan kenname miidiyaan Huutii kaaba Yaman bakka Sa'ud daangessu keessatti haleellaan Sa'udiirratti raawwatamuu gabaasuu hordofeeti.

    Torban darberraa kaasee walitti bu'iins Huutii kan Iraaniin deeggaramuufi mootummaa Yaman kan Sa'ud Arabiyaatiin deeggaramu hammachaa dhufeera.

    Adoolessa 20 tarkaanfii Sa'udiif deebii kennuuf jecha Huutiin toora humna galaanaa cufuu hordofee walitti bu'iinsi hidhattoota Huutii fi humnoota mootummaa Yamanii gidduu jiru haalaan hammaataa dhufeera.

    Torban darbe Huutiin qarqara Galaana Diimaa gama lixaan jiruufi Ulaa Baab El-Mandab guutummmaatti to'achuun humnoota mootummaa achi keessaa baaseera.

    Odeeffannoo biroo dhimma kanarratti:

  6. Huutiin Baab El-Mandab to'achuu hordofee gatiin boba'aa $3'n dabale

    Gabaasni hidhattoonni Huutii Baab EL-mandab to'achuufi daangaa Sa'ud Arabiyaa keessatti haleellaa gaggeessan jedhu dhaga'amuu hordofee gatiin boba'aa gabaa idil-addunyaarratti dolaara sadii oliin dabale.

    Jikiti boba'aa Bireent gatiin barmeela tokkoo Wixata ganama $108.20 gatii ta'een kan gurgurame yoo ta'u, kun ammoo gatii duraan turerratti $3.60 dabaluu agarsiisa.

    Dabaluun gatii kun kan dhufe akkuma torban darbee walitti bu'insi haaraan Iran fi Ameerikaa gidduutti mul'atee miti. Haleellaa Huutiin bu'uura misoomaa boba'aa Sa'ud Arabiyaa irratti raawwateen Riyaad oppereeshinii boba'aa karaa toora "East-West" dabarsiitu dhaabuushee hordofeeti.

  7. Raashiyaan battala MM duraanii UK fi aanga'oonni olaanoo Awurooppaa biroo achii ba'an buufata baaburaa Yukireen haleelte

    Dirooniin Raashiyaa battaluma Ministirri Muummee duraanii UK Booris Joonsan fi aanga'oonni Awurooppaa biroo achi keessaa ba'anitti buufata baaburaa Yukireen haleele.

    Haleellaa diroonii buufata baaburaa Yukireen Yaahodiin jedhamu keessatti raawwatameen motorri baaburaa rukkutamus lubbuun darbuun gabaafame kan hin jirre yoo ta'u, imaltoonni hunduu achi keessaa baafamuu aanga'oonni Yukireen himaniiru.

    Joonsan fi gorsitoonni nageenyaa olaanoo Awurooppaa konferensii Kiiv keessatti gaggeeffamaa ture irratti hirmaachaa turaniin yeroo deebiyanitti baabura biraatiin toora haleellaa kun itti raawwatame keessa darban.

    Raashiyaan "bu'uuraaleen baaburaa" lixa Yukireen keessa jiru haleeluu himtus, kampaniin baaburaa mootummaa Yukireen garuu "qiyyaafannaan diroonii kanaa baabura dippilomaatonni keessa turan ta'uu danda'a" jedhan.

    Baabura karaa buufata Yaahoodiin darbaa ture biroo keessa kan ture hoganaan duraanii CIA Daavid Patiraahus, taateen kun "rifaasisaadha" jedhe.

    Gaaffiisi deebii New York Times waliin taasiseen Daavid Patiraahus, "kun gochu gaggeessaan bulguu ta'e lammilee nagaa Yukireen shororkeessuuf raawwatudha," jedhe.