مسعود پزشکیان با انتقاد از حمله به زیرساختهای غیرنظامی و فشار بر مردم ایران گفت که کشورش «تسلیم نخواهد شد.» این اظهارات در آستانه نشست امروز ایران و کشورهای عربی خلیج فارس در عمان مطرح میشود؛ نشستی که تهران امیدوار است در آن درباره ترتیبات تردد در تنگه هرمز گفتوگو شود، هرچند خبرگزاری تسنیم به نقل از یک منبع مطلع نوشت که تفاهم ایران و عمان به معنای بازگشایی فوری تنگه هرمز نیست و تا اجرای شروط تهران از سوی آمریکا، گشایشی در این زمینه حاصل نخواهد شد.
فرماندار شهرستان قشم از کشته شدن یک نفر در حمله «دشمن» به یک کشتی ایرانی خبر داد.
حسین امیرتیموری به صداوسیمای حکومتی ایران گفته «یک کشتی تجاری حدود ساعت ۵ صبح امروز در محدوده جزیره هنگام و ساحل شیب دراز جزیره قشم مورد اصابت قرار گرفت».
آقای امیرتیموری به جزییات بیشتر و یا نوع کشتی مورد قرار گرفته در این حادثه اشاره نکرد اما گفته است که در این حمله یک نفر کشته و سه نفر دیگر مجروح شدند.
گزارش حمله به یک شناور در تنگه هرمز و تعطیلی موقت خط لوله مهم نفتی عربستان، نگرانیها درباره اختلال بیشتر در عرضه انرژی را افزایش داده است.
این خط لوله طی ماههای اخیر و در شرایطی که تنگه هرمز تا حد زیادی بسته بوده، روزانه چهار تا پنج میلیون بشکه نفت جابهجا کرده است؛ معادل چهار تا پنج درصد عرضه جهانی.
عربستان سعودی روز شنبه در پی حمله پهپادی به خط لوله شرق به غرب، آن را به طور موقت تعطیل کرد. بغداد و ریاض گفتند که مبدأ حمله عراق بوده است؛ جایی که گروههای مورد حمایت ایران فعالیت میکنند.
همزمان، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرد که یک شناور هنگام عبور از تنگه هرمز با یک پرتابه هدف قرار گرفته است.
در پی این تحولات، نگرانیها درباره افزایش بیشتر قیمت انرژی شدت گرفته؛ قیمت نفت برنت در هفته گذشته بار دیگر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرد.
بانک مرکزی آمریکا این هفته در حالی برای تصمیمگیری درباره نرخ بهره تشکیل جلسه میدهد که تورم همچنان بالاتر از هدف این نهاد باقی مانده و بازارها احتمال افزایش نرخ بهره را بالا میدانند.
خبرگزاری فرانسه گزارش داده است که قیمتها در آمریکا در پی جنگ دونالد ترامپ با ایران، سیاستهای تعرفهای دولت او و رونق هوش مصنوعی افزایش یافته است.
تازهترین آمار نشان میدهد که نرخ تورم مصرفکننده در ماه اوت ۳/۴ درصد بوده است؛ رقمی که نسبت به ماه قبل تغییری نکرده، اما همچنان بالاتر از هدف دو درصدی بانک مرکزی آمریکا است.
برآوردهای بازار نشان میدهد که احتمال افزایش ۰/۲۵ واحد درصدی نرخ بهره در نشست روز چهارشنبه بانک مرکزی آمریکا به بیش از ۸۵ درصد رسیده است.
بانک مرکزی آمریکا از ماه ژانویه نرخ بهره را بدون تغییر نگه داشته و منتظر روشنتر شدن تأثیر افزایش قیمت انرژی و تعرفهها بر اقتصاد آمریکا بوده است.
وزیر اقتصاد و دارایی جیبوتی میگوید که در پی درگیری میان نیروهای دولت یمن و حوثیهای مورد حمایت ایران، حدود ۱۴۰۰ نفر تنها در مدت ۲۴ ساعت از یمن به جیبوتی گریختهاند.
الیاس موسی داواله در شبکه ایکس نوشت که این افراد با عبور از تنگه بابالمندب خود را به جیبوتی رساندهاند.
صفیه ابراهیم، هماهنگکننده امور بشردوستانه سازمان بینالمللی مهاجرت، نیز به خبرگزاری فرانسه گفت که زنان و کودکان از جمله گروههای آسیبپذیری هستند که به سواحل اوبوک در جیبوتی رسیدهاند و انتظار میرود در روزهای آینده افراد بیشتری وارد آن کشور شوند.
بر اساس آمار سازمان ملل، از ماه ژوئیه تاکنون دستکم ۷۶ هزار نفر در داخل یمن آواره شدهاند و شمار آوارگان در پی درگیریهای تازه طی یک هفته گذشته چهار برابر شده است.
حوثیها هفته گذشته عملیات تازهای را علیه نیروهای دولت یمن تحت حمایت عربستان آغاز کردند و مناطق اطراف تنگه بابالمندب را هدف قرار دادند. آنها در روزهای اخیر در امتداد ساحل پیشروی کرده و روز پنجشنبه شهر بندری مخا را تصرف کردند.
حوثیها از آن زمان کنترل سواحل و جزایر یمن در دریای سرخ را به دست گرفتهاند و روز جمعه تسلط خود بر تنگه بابالمندب را نیز افزایش دادند. این تنگه یکی از مسیرهای مهم کشتیرانی جهانی برای دسترسی به دریای سرخ و کانال سوئز است.
بابالمندب پس از مسدود شدن تنگه هرمز از سوی ایران، بهویژه برای صادرات نفت عربستان اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
در درگیریهای اخیر صدها نفر از نیروهای دو طرف کشته شدهاند.
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا (یوکیامتیاو) اعلام کرده است یک شناور هنگام عبور از تنگه هرمز با یک «پرتابه ناشناس» هدف قرار گرفته است.
این سازمان میگوید که در حال حاضر اطلاعاتی درباره وضعیت خدمه، میزان خسارت واردشده به شناور و پیامدهای احتمالی زیستمحیطی این حمله در دست نیست.
سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا از شناورها خواست که هنگام عبور از منطقه احتیاط کنند و هرگونه فعالیت مشکوک را گزارش دهند. این سازمان گفت که مقامها در حال بررسی این حمله هستند.
مقامهای عربستان سعودی میگویند که اصابت یک پرتابه شلیکشده از سوی حوثیها به منطقهای در مرز جنوبی آن کشور با یمن، دو زخمی بر جا گذاشته است.
اداره دفاع مدنی عربستان اعلام کرد که نیروهایش در استان الطوال در منطقه جازان به این حمله رسیدگی کردهاند.
به گفته این نهاد، در این حمله علاوه بر زخمی شدن دو نفر، به یک مسجد، چند ساختمان و تعدادی خودرو نیز خسارت وارد شده است.
این حمله چند ساعت پس از آن است که مقامهای عربستان درباره احتمال حملات تازه هشدار داده بودند.
خبرگزاری تسنیم به نقل از یک منبع مطلع گزارش داد که تفاهم نهایی ایران و عمان درباره ترتیبات تردد در تنگه هرمز «به هیچ وجه به معنی باز شدن تنگه هرمز نیست.»
به گفته این منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده، «ایران و عمان درباره جزئیات و مشخصات مسیرهای جدید ورود و خروج از تنگه به توافق رسیدهاند. بر اساس این تفاهم، مسیر ورود به خلیج فارس بهطور کامل در آبهای سرزمینی ایران قرار خواهد داشت و بخشی از مسیر خروج نیز از آبهای سرزمینی ایران عبور خواهد کرد.»
گزارش تسنیم همچنین حاکی است که تردد در این مسیرها تحت «ترتیبات ایرانی» انجام خواهد شد و پس از اجرایی شدن تفاهم، مسیر جنوبی که به گفته این منبع آمریکا بر باز شدن آن اصرار داشته، بسته خواهد شد.
بر پایه این گزارش، قرار است تفاهم ایران و عمان در نشستی با حضور وزیران خارجه کشورهای ساحلی خلیج فارس و عراق اعلام شود، اما این کشورها در مذاکرات مربوط به جزئیات تفاهم دخالتی نداشتهاند.
این منبع همچنین به تسنیم گفت که ایران برای بازگشایی تنگه هرمز هفت شرط از طریق واسطهها به آمریکا اعلام کرده و تا زمانی که این شروط اجرا نشود، تنگه بسته خواهد ماند.
به گفته او، تفاهم با عمان تنها چارچوبی را تعیین میکند که در صورت بازگشایی تنگه هرمز، تردد بر اساس آن انجام شود و بازگشایی تنگه به اجرای شروط ایران از سوی آمریکا بستگی دارد.
وبسایت خبری اکسیوس گزارش داده است که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، هفته گذشته دو بار با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، تماس گرفته و از او خواسته است ایالات متحده به حوثیهای یمن حمله کند، اما این درخواست رد شده است.
این گزارش همزمان با تشدید دوباره درگیریها در یمن منتشر شده است. نیروهای دولت یمن که مورد حمایت عربستان هستند روز شنبه اعلام کردند مواضع حوثیها را در اطراف شهر مخا در ساحل دریای سرخ هدف قرار دادهاند.
حوثیها طی روزهای اخیر بخشهای بیشتری از ساحل دریای سرخ یمن و چند جزیره راهبردی را تصرف کرده و کنترل خود بر تنگه بابالمندب را تقویت کردهاند. این گروه همچنین اعلام کرده بنادر عربستان در دریای سرخ را تحت محاصره دریایی قرار داده است.
شنبه شب نیز مقامهای عربستان گفتند که اصابت یک پرتابه حوثیها به منطقهای نزدیک مرز، دو زخمی بر جا گذاشته و به یک مسجد، چند ساختمان و خودرو خسارت زده است.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، در شبکه ایکس با انتقاد از حمله به زیرساختهای غیرنظامی و فشار بر زندگی مردم نوشت: «اگر آمریکاییها اهل جنگ هستند، با نیروهای نظامی دلیر ما روبهرو شوند. چرا با زیرساختهای غیرنظامی، مواد غذایی و معیشت مردم میجنگند؟ اگر انسان هستند، چرا مردم را از آب، غذا و دارو محروم میکنند؟ مردم ما با زور و فشار وادار به تسلیم نمیشوند. ایران تسلیم نخواهد شد.»
اظهارات آقای پزشکیان در ادامه تنشها و حملات متقابل میان ایران و آمریکا مطرح شده است.
او یک روز پیش نیز در جریان نشست بریکس در دهلینو گفته بود که فشارهای اقتصادی علیه ایران پس از جنگ با آمریکا و اسرائیل وارد «مرحلهای بهمراتب خطرناکتر» شده است.
رئیسجمهور ایران در آن نشست از کشورهای عضو بریکس خواسته بود سازوکاری ایجاد کنند که مانع از مختل شدن تجارت مشروع کشورها بر اثر فشارهای سیاسی و اقتصادی شود و همچنین بر گسترش استفاده از ارزهای ملی در مبادلات میان اعضای این گروه تأکید کرده بود.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، میگوید که یکی از موضوعات نشست پیشرو در عمان، مسیرهای موقت دریایی برای عبور از تنگه هرمز است.
او این سخنان را در یک نشست خبری در شهر لامِرد در جنوب ایران بیان کرد.
وزارت خارجه ایران پیشتر اعلام کرده بود که ایران روز یکشنبه ۲۲ شهریور/ ۱۳ سپتامبر در نشستی با کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس در عمان شرکت خواهد کرد؛ نشستی که قرار است در آن درباره آینده تنگه هرمز گفتوگو شود.
با این حال، یک مقام ارشد ایرانی که نخواست نامش فاش شود، روز شنبه به رویترز گفت که احتمال دستیابی به پیشرفت چشمگیر در این نشست کم است. به گفته او، این نشست به ابتکار عمان برگزار میشود و هدف آن گفتوگو درباره مسائلی از جمله تنگه هرمز است، اما انتظار نمیرود به امضای توافقی منجر شود.
اد میلیبند، وزیر خارجه بریتانیا، در گفتوگویی تلفنی با شاهزاده فیصل بن فرحان آل سعود، همتای سعودی خود، همبستگی بریتانیا را با عربستان در پی حملات اخیر حوثیها اعلام کرد.
به گزارش خبرگزاری رسمی عربستان سعودی، آقای میلیبند در این تماس بر حق عربستان برای اتخاذ تدابیر دفاعی لازم بهمنظور تامین امنیت خود در چارچوب قوانین بینالمللی تأکید کرد.
دو طرف همچنین درباره ضرورت تشدید تلاشهای مشترک برای تضمین امنیت و آزادی کشتیرانی در آبراهها، تقویت امنیت و ثبات منطقه و حفاظت از تجارت جهانی در برابر پیامدهای بحران کنونی گفتوگو کردند.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، گفت که جمهوری اسلامی ایران «با عربستان سعودی در جنگ نیست.»
عربستان سعودی امروز و پس از آنکه خط لوله حیاتی نفت این کشور در جریان گسترش جنگ در خاورمیانه هدف حمله قرار گرفت، خط لوله شرق-غرب خود را تعطیل کرد.
آقای پزشکیان در حاشیه نشست بریکس در دهلینو به شبکه تلویزیون ایندیا تودی گفت: «ما با عربستان سعودی در جنگ نیستیم. حوثیها مسائل خودشان را دارند. من بارها گفتهام که همه کشورهای منطقه باید دور یک میز بنشینند و صلح و امنیت را در منطقه برقرار کنند. هیچ منطق و دلیلی وجود ندارد که ما با یکدیگر در جنگ یا درگیری باشیم.»
بغداد و ریاض هر دو گفتند که این حمله از عراق آغاز شده بود؛ جایی که شبهنظامیان مورد حمایت ایران فعالیت میکنند.
این حملات پس از یک عملیات برقآسا از سوی حوثیهای همسو با ایران انجام شد. این عملیات این گروه شبهنظامی را در موقعیتی قرار داد که کنترل یک آبراه حیاتی در خاورمیانه را که بخش عمده نفت عربستان از آنجا صادر میشود، در دست بگیرد.
برای آگاهی از تازهترین خبرها و گزارشهای تصویری تحولات ایران، آمریکا و خاورمیانه در روز یکشنبه ۲۲ شهریور ۱۴۰۵، برابر با ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶، صفحه زنده بیبیسی فارسی را دنبال کنید.
برای مرور مهمترین رویدادهای روز شنبه اینجا را بخوانید.
