روسیه و چین در بیانیه مشترک خود درباره «تعمیق روابط همسایگی، دوستی و همکاری»، بهطور ضمنی از اقدامات نظامی آمریکا انتقاد کردند.
در این بیانیه، دو کشور «ماجراجوییهای نظامی» در جهان را محکوم کردهاند؛ عبارتی که به نظر میرسد اشارهای به اقدامات آمریکا در ایران و ونزوئلا در ماههای اخیر باشد.
شی جینپینگ و ولادیمیر پوتین در این بیانیه از «حملات نظامی غافلگیرانه به کشورهای دیگر»، «استفاده ریاکارانه از مذاکرات برای آمادهسازی چنین حملاتی»، «ترور رهبران کشورهای مستقل»، «بیثبات کردن اوضاع داخلی کشورها» و «تلاش برای تغییر حکومت» انتقاد کردند.
آنها همچنین از «ربودن آشکار رهبران کشورها برای محاکمه» سخن گفتند؛ عبارتی که ظاهرا به بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، اشاره دارد.
در بیانیه آمده است که این اقدامات «بهطور فاحش» اصول منشور سازمان ملل، حقوق بینالملل و نظم جهانی پس از جنگ جهانی دوم را نقض میکند.
در مورد مسئله کلیدی تأمین گاز روسیه، صرفاً گفته شده است که روسای جمهور پوتین و شی «توافق کردهاند که به تعمیق روابط جامع مشارکت در زمینه انرژی ادامه دهند» و «همکاریهای سودمند متقابل را در زمینههای نفت و گاز و زغال سنگ تعمیق بخشند.»
در مورد اوکراین، روسیه و چین گفتند که «علل ریشهای» درگیری باید از بین برود، عبارتی که از روایت کرملین برای توجیه حمله گرفته شده است.
همچنین گفته شده است که باید به اساسنامههای سازمان ملل احترام گذاشته شود، که این امر عدم تمایل پکن به ارائه حمایت صریح از جنگی که قوانین بینالمللی را نقض میکند، تأیید میکند.
رهبران چین و روسیه در ماههای اخیر بیش از پیش تلاش کردهاند خود را بهعنوان مدافعان نظم جهانی جدید معرفی کنند؛ آن هم در شرایطی که درباره نظم کنونی جهان در دوران دوم ریاستجمهوری دونالد ترامپ نگرانیهایی مطرح شده است.