از سیل تا خشکسالی؛ پنج پیامد ال‌نینو بر آب‌و‌هوای جهان

با تشدید تدریجی پدیده ال‌نینو در ماه‌های اخیر، نشانه‌های تاثیر آن بر آب‌وهوای جهان بیش از پیش نمایان شده است.

کشورهایی از جمله اندونزی، هند و آمریکا با خشکسالی، سیلاب و موج‌های گرما روبه‌رو شده‌اند؛ رخدادهایی که با پیش‌بینی‌ها درباره تشدید پدیده‌های شدید جوی در اثر ال‌نینو همخوانی دارند.

سازمان جهانی هواشناسی می‌گوید ال‌نینوی کنونی، که از نیرومندترین نمونه‌های ثبت‌شده به شمار می‌رود، باز هم تقویت خواهد شد و دست‌کم تا سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد داشت.

در ادامه، به پنج نمونه از تاثیرات آن که هم‌اکنون در نقاط مختلف جهان مشاهده می‌شود، اشاره می‌کنیم.

اندونزی با بدترین فصل آتش‌سوزی از سال ۲۰۱۵ روبه‌روست

اندونزی که معمولا در سال‌های ال‌نینو شرایطی خشک‌تر و گرم‌تر را تجربه می‌کند، اکنون با بدترین فصل آتش‌سوزی‌های جنگلی خود از سال ۲۰۱۵ مواجه است.

از ابتدای سال جاری تاکنون، دست‌کم ۸۹۵ هزار و ۶۵۷ هکتار زمین در آتش سوخته است.

این رقم بیش از دو برابر مساحت سوخته‌شده در سال گذشته است؛ سالی که ال‌نینو بر شرایط آب‌وهوایی تاثیر نداشت.

این آتش‌سوزی‌ها سبب تعطیلی مدارس و افزایش شمار بستری‌شدگان در بیمارستان‌های سراسر اندونزی شده‌اند.

میلیون‌ها نفر در سوماترا و کالیمانتان در معرض مه سمی ناشی از آتش‌سوزی‌ها قرار گرفته‌اند و حدود ۱۷۵ هزار نفر به بیماری‌های تنفسی مبتلا شده‌اند.

بیش از ۴۰ هزار مورد از این بیماری‌ها، از سرفه گرفته تا برونشیت و بیماری‌های جدی‌تری مانند ذات‌الریه، در کودکان خردسال مشاهده شده است.

شرق اقیانوس آرام به کانون طوفان‌های سهمگین تبدیل شده است

در شرق اقیانوس آرام، جایی که ال‌نینو معمولا فعالیت طوفان‌های گرمسیری را تقویت می‌کند، فصل طوفان‌ها تاکنون بسیار پرتحرک بوده است.

تاکنون ۲۲ طوفان نام‌گذاری‌شده و ۱۲ توفند (هاریکن) ثبت شده است که از میان آنها، ۱۰ مورد در رده توفندهای شدید قرار داشته‌اند.

این تعداد از کل میانگین طوفان‌هایی که معمولا در طول یک فصل کامل شکل می‌گیرند بیشتر است؛ آن هم در شرایطی که هنوز دو ماه تا پایان فصل باقی مانده است.

در این منطقه، ال‌نینو با افزایش دمای آب اقیانوس و کاهش شدت بادها در لایه‌های بالایی جو، شرایط لازم را برای تقویت طوفان‌ها فراهم می‌کند.

طوفان پولو یکی از نمونه‌های این وضعیت است.

این طوفان به‌سرعت تشدید شد و تندبادهایی با سرعت ۲۸۵ کیلومتر در ساعت ایجاد کرد که از آب‌های بسیار گرم ناشی از ال‌نینو تغذیه می‌کردند.

پولو همچنین یکی از سه طوفانی بود که هم‌زمان همراه با اودالیس و نولو در یک حوضه اقیانوسی در حال چرخش بودند.

علاوه بر این، چنین اتفاقی طی یک ماه، دو بار رخ داده است.

اوایل سپتامبر نیز گرمای استثنایی آب‌های اقیانوس باعث شکل‌گیری هم‌زمان سه طوفان دریایی در بخش مرکزی و شرقی اقیانوس آرام شد: لوول، کارینا و ماری.

پیش از امسال، آخرین باری که سه طوفان دریایی هم‌زمان در اقیانوس آرام فعال بودند، سال ۲۰۱۵ بود.

فصل توفندها در اقیانوس اطلس به شکلی غیرعادی آرام مانده است

در مقابل، اقیانوس اطلس امسال به شکل غیرعادی آرام بوده است.

ال‌نینو معمولا باعث افزایش «برش باد» در شمال اقیانوس اطلس می‌شود؛ عاملی که طوفان‌ها را از هم می‌پاشد و شکل‌گیری آنها را محدود می‌کند.

تنها یک طوفان دریایی، ایزایاس، به سواحل فلوریدا پنهندل و آلاباما رسیده است.

این دیرهنگام‌ترین طوفان دریایی ثبت‌شده در عصر ماهواره‌ای (از دهه ۱۹۶۰ تاکنون) بوده است.

پیش از این، رکورد زودترین زمان ثبت‌شده ۱۱ سپتامبر بود که در سال‌های ۲۰۰۲ و ۲۰۱۳ به ثبت رسیده بود.

در یک فصل عادی، تا این مقطع از سال معمولا حدود ۱۰ طوفان نام‌گذاری‌شده، پنج توفند و دو توفند شدید ثبت می‌شد.

اما امسال تنها هشت طوفان گرمسیری ثبت شده‌اند: آرتور، برتا، کریستوبال، دالی، ادوارد، فی، گونزالو و هانا.

کاهش بارش‌های موسمی، کشاورزی هند را تهدید می‌کند

الگوی آب‌وهوایی خشک‌تر و گرم‌تر در هند نیز مشاهده شده است؛ جایی که بارندگی حیاتی فصل موسمی ۱۳ درصد کمتر از میانگین بوده است.

اگرچه اداره هواشناسی هند این وضعیت را همچنان در محدوده «عادی» طبقه‌بندی می‌کند، اما میانگین کلی تفاوت‌های قابل‌توجه بارش در مناطق مختلف هند را نشان نمی‌دهد.

در حالی که بخش مرکزی هند بارشی نزدیک به حد معمول داشته، مناطق شرقی و شمال‌شرقی حدود ۲۶ درصد کمتر از میانگین بارندگی دریافت کرده‌اند و در وضعیت «خشکسالی استثنایی» قرار گرفته‌اند.

ایالت‌های جنوبی هند نیز ۲۴ درصد خشک‌تر از میانگین بوده‌اند.

حتی در مناطقی که بارندگی نزدیک به حد طبیعی بوده، باران‌ها به‌طور پیوسته مانند یک فصل موسمی معمولی نباریده‌اند و آب‌وهوا میان دوره‌های طولانی خشکی و بارش‌های شدید در نوسان بوده است.

این وضعیت فشار بیشتری بر محصولات کشاورزی وارد می‌کند و آسیب‌پذیری آنها را افزایش می‌دهد.

هند تحت تاثیر مجموعه‌ای از الگوهای مختلف جوی قرار دارد که می‌توانند بر فصل موسمی اثر بگذارند؛ از این رو دانشمندان بر این باورند که ال‌نینو تنها عامل موثر نبوده است.

توفندهای نیرومند شرق چین و ژاپن را هدف گرفته‌اند

در بخش غربی‌تر اقیانوس آرام نیز فصل طوفان‌ها بسیار پرتحرک بوده است و در شرق چین و ژاپن، طوفان‌هایی از جمله «مایساک» و «دوجوآن» در هفته‌های اخیر باعث سیل‌های گسترده و رانش زمین شده‌اند.

بر اساس اعلام سازمان هواشناسی ژاپن، ۱۰ گردباد گرمسیری در غرب اقیانوس آرام شکل گرفته‌اند که بالاترین تعداد ثبت‌شده در یک فصل از سال ۱۹۶۶ تاکنون است.

در دوران ال‌نینو، گرم‌تر شدن آب‌های اقیانوس آرام باعث تغییر الگوهای باد می‌شود و در نتیجه گردبادهای گرمسیری معمولا در مناطق شرقی‌تر، دورتر از ژاپن و شرق چین، شکل می‌گیرند.

اما این موضوع همچنین باعث می‌شود طوفان‌ها مسافت و زمان بیشتری برای تغذیه از آب‌های گرم در اختیار داشته باشند و پیش از رسیدن به خشکی، انرژی بیشتری کسب کرده و به طوفان‌های شدیدتری تبدیل شوند.

دانشمندان معتقدند احتمال شکل‌گیری طوفان‌های بیشتری در ادامه سال وجود دارد؛ طوفان‌هایی که می‌توانند بار دیگر ژاپن و شرق چین را تحت تاثیر قرار دهند.