بازگشت «نسبی» اینترنت ایران و تصمیم دیوان عدالت اداری در منتفی کردن دستور پزشکیان

نت‌بلاکس می گوید اینترنت در ایران به طور نسبی وصل واتصال اینترنت در ایران به‌صورت جزئی در حال بازگشت استاما درباره پایدار ماندن این وضعیت ابراز تردید کرده است. این گزارش در حالی منتشر شده است که دیوان عدالت اداری ایران گفته است که ابلاغیه مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، درباره وصل مجدد اینترنت قابل اجرا نیست. مشخص نیست که تصمیم دیوان عدالت اداری تا چه اندازه بر بازگشت اینترنت تاثیر گذاشته است.

در تازه‌ترین تحول، شرکت مخابرات ایران گفته است که کاربران سرویس‌های پهن‌باند ثابت هم‌اکنون بدون محدودیت به شبکه جهانی اینترنت متصل هستند و امکان استفاده کامل از وب‌سایت‌ها و خدمات بین‌المللی برای آنها فراهم شده است.

داده‌های ترافیکی امروز شرکت کنتیک، نیز حاکی از جهش محسوس در افزایش جریان داده به داخل ایران بوده که تا زمان انتشار این گزارش در حال افزایش است. کنتیک تایید می‌کند که بخشی از این افزایش حاصل دسترسی کاربران به اینترنت ثابت پهن‌باند بوده است. داگ مادوری، مدیر تحلیل اینترنت در کنتیک، شرکت مستقر در کالیفرنیا برآورد می‌کند که دسترسی به اینترنت جهانی در حال حاضر به حدود ۱۰ درصد میزان قبل از اعتراضات دی ماه رسیده است.

دیوان عدالت اداری امروز صبح در دستوری گفت که ابلاغیه رئیس‌جمهور ایران پس از جلسه دیروز ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور برای اتصال مجدد اینترنت، فعلا غیرقابل اجرا است.

بر اساس این دستور دیوان عدالت اداری «تا زمان رسیدگی نهایی به شکایات مطروحه، مصوبات و تصمیمات ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور قابل ترتیب اثر نخواهد بود.»

خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضائیه، در گزارشی به نقل از دیوان عدالت اداری نوشته است که «با دستور موقت دیوان عدالت اداری به دلیل بررسی غیر قانونی بودن ساختار ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور دستورات و مصوبات ان تا زمان رسیدگی قانونی قابل اجرا نیست.»

دیوان عدالت اداری از مراجع قضایی در ایران که افراد می‌توانند از تصمیم‌های دولت یا ماموران دولتی به آنجا شکایت کنند.

ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور پس از شروع جنگ از سوی آقای پزشکیان تأسیس شد و محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، به ریاست آن منصوب شد. آقای عارف امروز گفت: «گام نخست دسترسی آزاد و ضابطه‌مند به فضای مجازی برداشته شد.»

رسانه‌های دولتی ایران دیروز اعلام کردند که در جلسه این ستاد به ریاست آقای عارف و با حضور اعضای ستاد «مصوبات مهمی درباره وضعیت اینترنت کشور تصویب شد که پس از تایید نهایی رئیس‌جمهور پزشکیان، برای اجرا به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ابلاغ می‌شود.» خبرگزاری فارس گزارش داده بود که در این جلسه «طرح اتصال دوباره اینترنت بین‌‌الملل با ۹ رای موافق تصویب و برای تایید نهایی به دفتر مسعود پزشکیان ارسال شد.»

پس از این گزارش‌ها رئیس‌جمهور ایران، دیروز مصوبه این ستاد را برای اتصال مجدد اینترنت به وزارت ارتباطات ابلاغ کرد و سخنگوی دولت امروز، پیش از دستور دیوان عدالت اداری، وعده داده بود که این مصوبه به‌زودی اجرا می‌شود.

قرار است شکایت از این تصمیم «ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی کشور»، بعدا در دیوان عدالت اداری بررسی و حکم نهایی درباره آن صادر شود.

وب‌سایت خبری انتخاب گزارش کرد که این شکایت از تصمیم دولت به دیوان عدالت اداری از سوی چهار نفر انجام شده وآنها را «کامیار ثقفی، رضا تقی‌پور، رسول جلیلی و محمدحسن انتظاری» معرفی کرده است.

کامیار ثقفی از اعضای حقیقی شورای عالی فضای مجازی است. رضا تقی‌پور وزیر ارتباطات دولت محمود احمدی نژاد و نماینده کنونی مجلس است و از رسول جلیلی در رسانه‌ها با عنوان «پدر فیلترینگ در ایران» یاد می‌شود. محمدحسین انتظاری هم اولین دبیر شورای عالی فضای مجازی و رئیس مرکز ملی فضای مجازی ایران است که در دوره ریاست جمهوری حسن روحانی انتخاب شده بود.

اینترنت ایران که در دی‌ ماه و در جریان سرکوب خونین اعتراضات قطع شد، از نهم اسفند (۲۸ فوریه) و همزمان با حملات اسرائیل و آمریکا دوباره قطع شد که تاکنون ادامه دارد.

نتبلاکس: اینترنت ایران به طور نسبی وصل شده اما پایداری آن معلوم نیست

نت‌بلاکس که وضعیت اینترنت در جهان را ارزیابی می‌کند، در فاصله ابلاغیه مسعود پزشکیان تا دستور دیوان عدالت اداری گزارش داده بود که داده‌های فنی نشان می‌دهد «اینترنت در ایران همچنان قطع است و اکنون هشتادوهشتمین روز خاموشی دیجیتال در این کشور آغاز شده؛ وضعیتی که بیش از ۲۰۸۸ ساعت انزوای ارتباطی از جهان خارج را رقم زده است.»

اما ساعاتی پس از این و بعد از اینکه اعلام شد با تصمیم دیوان عدالت اداری، اینترنت فعلا وصل نمی شود، نتبلاکس اعلام کرده است «داده‌های لحظه‌ای نشان می‌دهد که در روز هشتادوهشتم، پس از ۲۰۹۳ ساعت انزوای تقریباً کامل از شبکه‌های بین‌المللی، اتصال اینترنت در ایران به‌صورت جزئی در حال بازگشت است» اما اضافه کرد که مشخص نیست این وضعیت پایدار خواهد بود یا نه.

یک تولیدکننده محتوا از تهران به بی‌بی‌سی گفت که روز سه‌شنبه توانسته است از طریق وای‌فای خانگی خود به اینترنت متصل شود و گفت: «مهم‌ترین نکته این است که بخشی از درآمدم دوباره برمی‌گردد.»

مقام‌های دولت ایران پیشتر گفته بودند که قطع اینترنت با شروع جنگ، مصوبه شورای عالی امنیت ملی است و با تصمیم آن دوباره وصل می شود. ریاست این شورا با رئیس‌جمهور ایران است.

منتقدان آقای پزشکیان می‌گویند که او در دوره تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری وعده داده بود که فیلترینگ را برمی‌دارد اما در زمان او اینترنت ایران سه دوره طولانی به طور کامل قطع شد.

از زمان قطع سراسری اینترنت در ایران، شهروندان ایرانی برای استفاده از این شبکه به شیوه قبل از جنگ باید هزینه مالی هنگفتی بپردازند. ایران استفاده از اینترنت ماهواره‌ای همچون استارلینک را هم جرم‌انگاری کرده و کاربران آن را تحت تعقیب قرار می‌دهد.

در ایران در حال حاضر یک شبکه داخلی برقرار کرده که فقط دسترسی به وب‌سایت‌های داخل ایران با آن ممکن است.