Canslo sioe Llannerch-y-medd yn sgil pryder am ffliw ceffylau

Pwyllgor Sioe Geffylau a Chŵn Llannerch-y-medd yw'r diweddara i ganslo'r digwyddiad oherwydd pryder am ledaeniad ffliw ceffylau.

Roedd y sioe i fod i gael ei chynnal ddydd Sadawrn 20 Mehefin.

Ers dechrau Ebrill mae cynnydd wedi bod yn y nifer o achosion gyda 101 ar draws y Deyrnas Unedig wedi eu cofnodi.

O blith rheini mae 17 yng Nghymru - yn bennaf yn y de a'r gorllewin - a chyngor milfeddygon i berchnogion a bridwyr yw i frechu eu ceffylau cyn eu symud neu eu dangos.

Yn ôl Sioe Frenhinol Cymru mi fydd yr adran geffylau yn parhau eleni ond bydd yn rhaid i geffylau gael eu brechu yn erbyn y ffliw.

Mewn datganiad dywedodd Sioe Llannerch-y-medd bod canslo'r digwyddiad yn "benderfyniad anodd" ond gwnaethpwyd felly er "lles anifeiliaid a phryderon yn ymwneud â ffliw ceffylau".

Mae'r ffliw yn gallu effeithio ar ysgyfaint ceffylau gan achosi peswch, twymyn a llesgedd gan achosi dioddefaint er nad yw fel arfer yn salwch angheuol.

Mae Ann Holland o Fridfa Min Môn wedi bod yn arddangos ei cheffylau yn Sioe Llannerch-y-medd ers yn ifanc ac yn dweud fod y penderfyniad yn un siomedig.

"Llannerch-y-medd ydy fy sioe ffefryn i, dwi 'di bod yn mynd yno ers tua diwedd y 70'au," meddai.

"Da ni wedi dangos yna dros y blynyddoedd, mae'r ferch wedi dangos ac mi gollais fy mhartner yn 2009 ac ma'i gyfeillion wedi dod at ei gilydd ac mae 'na gwpan fawr [er cof amdano]... dwi'n siomedig iawn."

Gan gydnabod yr heriau a'r peryg all ddod yn sgil effaith ffliw ceffylau dywedodd mai'r "bobl sy'n rhedeg y sioe sydd efo'r wybodaeth ac mae'r penderfyniad yn eu dwylo nhw".

"Maen nhw'n rhoi o'u hamser ac mae'n job ddiddiolch dwi'n gwybod fy hun."

Yn ôl Tîm Gwyliadwriaeth Clefydau Heintus Ceffylau mae 101 o achosion o'r haint wedi eu cofnodi ar draws y Deyrnas Unedig.

O rheiny mi oedd 17 yng Nghymru mewn wyth awdurdod lleol – Caerfyrddin, Ceredigion, Abertawe, Caerdydd, Penfro, Mynwy, Rhondda Cynnon Taf, a Phen-y bont.

Mae'r tîm yn annog perchnogion i fod ar eu gwyliadwriaeth gan ddweud fod y niferoedd o achosion siŵr o fod yn uwch na'r hyn sydd cael eu cofnodi.

Ategu hynny mae'r milfeddyg o Abertawe, Ifan Lloyd sy'n dweud fod brechu yn flaenoriaeth.

"Allan o'r achosion gafodd eu cofnodi yn y Deyrnas Unedig eleni, mae dros 67% wedi cael eu cofnodi mewn ceffylau sydd heb eu brechu," meddai.

"Brechu yw'r modd gorau i amddiffyn eich ceffyl rhag y ffliw - dyw e ddim 100% ond mae'r dystiolaeth yn dangos fod y ceffylau sy'n ei gael ar ôl cael eu brechu ddim yn mynd mor sâl ac yn llawer llai tebygol o ymledu'r feirws i rai eraill."

Fis diwethaf fe gyhoeddodd Sioe Amaethyddol Pontargothi yn Sir Gaerfyrddin na fydd adran geffylau yn y sioe ddiwedd Mai oherwydd yr haint.

Yn ôl llefarydd ar ran y Sioe Frenhinol mi fydd yr adran geffylau yn parhau i gael ei chynnal fel y bwriadwyd.

"Ers 2019 mae Cymdeithas Amaethyddol y Sioe Frenhinol wedi gwneud hi'n orfodol i bob ceffyl sy'n dod i'r sioe gael ei frechu yn erbyn ffliw ceffylau," meddai.

"Mi fyddwn, wrth gwrs, yn parhau i fonitro'r sefyllfa yn agos a chefnogi dangoswyr sy'n paratoi at y sioe ym mis Gorffennaf."

Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, dolen allanol, X, dolen allanol, Instagram, dolen allanol neu TikTok, dolen allanol.

Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk, dolen allanol neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.

Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.